Trang Chnh

TTPV 36: Cullaniddesapāḷi - Tiểu Diễn Giải

Font VU-Times

 

TAM TẠNG PĀLI - VIỆT

KHUDDAKANIKĀYA - TIỂU BỘ

CULLANIDDESAPĀḶI - TIỂU DIỄN GIẢI

* TTPV tập 36 *

(Đọc với font VU- Times v Acrobat Reader)

Cập Nhật: Sunday, July 16, 2017

 

13. UDAYASUTTANIDDESO - DIỄN GIẢI KINH UDAYA

 

 

Nguồn: Tam Tạng Pāli - Sinhala thuộc Buddha Jayanti Tripitaka Series (BJTS)

 

 

Lời tiếng Việt: Tỳ khưu Indacanda

 

Trang 328:

 

Trang 329:

 

 

▪ 13 - 1

 

 

▪ 13 - 1

(XIV) Cu hỏi của thanh nin Udaya:

Jhāyiṃ virajamāsīnaṃ (iccāyasmā udayo)
katakiccaṃ anāsavaṃ,
pāraguṃ sabbadhammānaṃ,
atthi pahena āgamaṃ
aāvimokkhaṃ pabrūhi
avijjāya pabhedanaṃ.
 

 

(Tn giả Udaya ni rằng:) Với định (hỏi) cu hỏi, con đ đi đến bậc c thiền chứng, khng cn bụi bặm, đang ngồi, bậc đ lm xong phận sự, khng cn lậu hoặc, đ đi đến bờ kia của tất cả cc php, xin ngi hy ni về sự giải thot do tr gic ngộ, về sự ph vỡ v minh.

Udaya:
1105. Tn giả U-da-ya:
Con đến với cu hỏi,
Về tất cả mọi php,
ể hỏi bậc tu thiền,
Bậc an tọa khng bụi;
Trch nhiệm đ lm xong,
Bậc khng c lậu hoặc,
đạt bờ bn kia,
Hy ni tr giải thot
ể ph hoại v minh.

(Kinh Tập, chương V)

Jhāyiṃ virajamāsīnan ti - Jhāyī ti jhāyī bhagavā, paṭhamenapi jhānena jhāyī, dutiyenapi jhānena jhāyī, tatiyenapi jhānena jhāyī, catutthenapi jhānena jhāyī, savitakkasavicārenapi jhānena jhāyī, avitakkavicāramattenapi jhānena jhāyī, avitakkaavicārenapi jhānena jhāyī, sappītikenapi jhānena jhāyī, nippītikenapi jhānena jhāyī, sātasahagatenapi jhānena jhāyī, upekkhāsahagatenapi jhānena jhāyī, suatenapi jhānena jhāyī, animittenapi jhānena jhāyī, appaṇihitenapi jhānena jhāyī, lokiyenapi jhānena jhāyī, lokuttarenapi jhānena jhāyī. Jhānarato ekattamanuyutto sadatthagaruko ti - jhāyī. Virajan ti rāgo rajo, doso rajo, moho rajo, kodho rajo, upanāho rajo, pe sabbākusalābhisaṅkhārā rajā. Te rajā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvakatā āyatiṃ anuppādadhammā. Tasmā buddho arajo virajo nirajo rajāpagato rajavippahīno rajavippamutto sabbarajavītivatto.  

 

 

1. Rāgo rajo na ca pana reṇu vuccati
rāgassetaṃ adhivacanaṃ rajoti,
etaṃ rajaṃ vippajahitva cakkhumā
tasmā jino vigatarajoti vuccati
.

 

1. Luyến i l bụi bặm, nhưng khng phải ni đến bụi đất,

từ bụi bặm ny l tn gọi của luyến i.

Bậc Hữu Nhn, sau khi dứt bỏ hẳn bụi bặm ny,

v thế, đấng Chiến Thắng được gọi l bậc đ tch la bụi bặm.

 

2. Doso rajo na ca pana reṇu vuccati
dosassetaṃ adhivacanaṃ rajoti,
etaṃ rajaṃ vippajahitva cakkhumā
tasmā jino vigatarajoti vuccati
.
 

2. Sn hận l bụi bặm, nhưng khng phải ni đến bụi đất,

từ bụi bặm ny l tn gọi của sn hận.

Bậc Hữu Nhn, sau khi dứt bỏ hẳn bụi bặm ny,

v thế, đấng Chiến Thắng được gọi l bậc đ tch la bụi bặm.

 

Trang 330:

 

Trang 331:

 

3. Moho rajo na ca pana reṇu vuccati
mohassetaṃ adhivacanaṃ rajoti,
etaṃ rajaṃ vippajahitva cakkhumā
tasmā jino vigatarajoti vuccatī
ti.


Virajaṃ.

 

3. Si m l bụi bặm, nhưng khng phải ni đến bụi đất,

từ bụi bặm ny l tn gọi của si m.

Bậc Hữu Nhn, sau khi dứt bỏ hẳn bụi bặm ny,

v thế, đấng Chiến Thắng được gọi l bậc đ tch la bụi bặm.


- khng cn bụi bặm l như thế.
 

Āsīnan ti nisinno bhagavā pāsāṇake cetiye ti - āsīno.

 

 

4. Nagassa passe āsīnaṃ muniṃ dukkhassa pāraguṃ,
sāvakā payirupāsanti tevijjā maccuhāyino
ti.

 

4. Cc vị Thinh Văn, c ba Minh, c sự chiến thắng Thần Chết, hầu cận bậc Hiền Tr, vị đ đi đến bờ kia của khổ đau, đang ngồi ở sườn của ngọn ni.

 

Evampi bhagavā āsīno. Athavā bhagavā sabbossukkapaṭippassaddhattā āsīno, vutthavāso ciṇṇacaraṇo pe jātimaraṇasaṃsāro, natthi tassa punabbhavo ti. Evampi bhagavā āsīno ti - jhāyiṃ virajamāsīnaṃ. Iccāyasmā udayo ti pe.

 

 

Katakiccaṃ anāsavan ti buddhassa bhagavato kiccākiccaṃ karaṇīyākaraṇīyaṃ pahīnaṃ ucchinnamūlaṃ tālāvatthukataṃ anabhāvakataṃ āyatiṃ anuppādadhammaṃ, tasmā buddho katakicco.

 

 

5. Yassa ca visatā natthi chinnasotassa bhikkhuno,
kiccākiccapahīnassa pariḷāho na vijjatī
ti.

 

5. Đối với vị tỳ khưu no khng c tham i, c dng chảy đ được cắt đứt, c phận sự v khng phải phận sự đ được dứt bỏ, sự bực bội (của vị ấy) khng tm thấy.

 

Katakiccaṃ anāsavan ti - Āsavā ti cattāro āsavā: kāmāsavo bhavāsavo diṭṭhāsavo avijjāsavo. Te āsavā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvakatā āyatiṃ anuppādadhammā, tasmā buddho anāsavo ti - katakiccaṃ anāsavaṃ.

 

 

Pāraguṃ sabbadhammānan ti bhagavā abhiāparagū, pariāpāragū pahānapāragū, bhāvanāpāragū, sacchikiriyāpāragū, samāpattipāragū, abhiāpāragū, sabbadhammānaṃ, pariāpāragū sabbadukkhānaṃ, pahānapāragū, sabbakilesānaṃ, bhāvanāpāragū catunnaṃ maggānaṃ, sacchikiriyāpāragū nirodhassa,
 

 

Trang 332: 

 

Trang 333: 

 

samāpattipāragū sabbasamāpattīnaṃ. So vasippatto pāramippatto ariyasmiṃ sīlasmiṃ, vasippatto pāramippatto ariyasmiṃ samādhismiṃ, vasippatto pāramippatto ariyāya paāya, vasippatto pāramippatto ariyāya vimuttiyā. So pāragato pāramippatto antagato antappatto, koṭigato koṭippatto, pariyantagato pariyantappatto, vosānagato vosānappatto, tāṇagato tāṇappatto, lenagato lenappatto, saraṇagato saraṇappatto, abhayagato abhayappatto, accutagato accutappatto, amatagato amatappatto, nibbānagato nibbānappatto. So vutthavāso ciṇṇacaraṇo pe jātimaraṇasaṃsāro, natthi tassa punabbhavo ti - pāraguṃ sabbadhammānaṃ.  

 

 

Atthi pahena āgaman ti pahena atthikāmha āgatā, pahaṃ pucchitukāmamha āgatā, paaṃ sotukāmā āgatamhā ti - evampi atthi pahena āgamaṃ. Athavā pahatthikānaṃ pahaṃ pucchitukāmānaṃ pahaṃ sotukāmānaṃ āgamanaṃ abhikkamanaṃ upasaṅkamanaṃ payirupāsanaṃ atthi, evampi atthi pahena āgamaṃ. Athavā pahāgamo tuyhaṃ atthi, tvampi pahū, tvamasi alamatto mayā pucchitaṃ kathetuṃ vissajjetuṃ, vahassetaṃ bhāran ti - evampi atthi pahena āgamaṃ.  

 

 

Aāvimokkhaṃ pabrūhī ti aāvimokkho vuccati arahattavimokkho, arahattavimokkhaṃ pabrūhi ācikkhāhi desehi paapehi paṭṭhapehi vivarāhi vibhajāhi uttānīkarohi pakāsehī ti - aāvimokkhaṃ pabrūhi. 

 

 

Avijjāya pabhedanan ti avijjāya bhedanaṃ pabhedanaṃ pahānaṃ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhaṃ amataṃ nibbānan ti - avijjāya pabhedanaṃ.

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Jhāyiṃ virajamāsīnaṃ (iccāyasmā udayo)
katakiccaṃ anāsavaṃ,
pāraguṃ sabbadhammānaṃ
atthi pahena āgamaṃ
aāvimokkhaṃ pabrūhi
avijjāya pabhedanan
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

(Tn giả Udaya ni rằng:) Với định (hỏi) cu hỏi, con đ đi đến bậc c thiền chứng, khng cn bụi bặm, đang ngồi, bậc đ lm xong phận sự, khng cn lậu hoặc, đ đi đến bờ kia của tất cả cc php, xin Ngi hy ni về sự giải thot do tr gic ngộ, về sự ph vỡ v minh.

 

Trang 334:

Trang 335:

 

 

▪ 13 - 2

 

 

▪ 13 - 2

 

Pahānaṃ kāmacchandānaṃ (udayāti bhagavā)
domanassāna cūbhayaṃ,
thīnassa ca panūdanaṃ
kukkuccānaṃ nivāraṇaṃ.
 

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Udaya,) sự dứt bỏ đối với những mong muốn về dục v những nỗi ưu phiền, cả hai loại, việc xua đi sự d dượi, v việc che lấp cc trạng thi hối hận.

Thế Tn:
1106. y lời Thế Tn ni:
Hỡi ny U-đa-ya,
oạn ước muốn, dục vọng,
V cả hai loại ưu,
V trừ bỏ hn trầm,
Ngăn chận mọi hối hận.

(Kinh Tập, chương V)

Pahānaṃ kāmacchandānan ti - Chando ti yo kāmesu kāmacchando kāmarāgo kāmanandi kāmataṇhā kāmasineho kāmapipāsā kāmapariḷāho kāmamucchā kāmajjhosānaṃ kāmogho kāmayogo kāmūpādānaṃ kāmacchandanīvaraṇaṃ. Pahānaṃ kāmacchandānan ti kāmacchandānaṃ pahānaṃ vūpasamaṃ paṭinissaggaṃ paṭippassaddhiṃ amataṃ nibbānan ti - pahānaṃ kāmacchandānaṃ. Udayāti bhagavā ti pe. 

 

 

Domanassāna cūbhayan ti - Domanassan ti yaṃ cetasikaṃ asātaṃ cetasikaṃ dukkhaṃ, cetosamphassajaṃ asātaṃ dukkhaṃ vedayitaṃ, cetosamphassajā asātā dukkhā vedanā. Domanassāna cūbhayan ti kāmacchandassa ca domanassassa ca ubhinnaṃ pahānaṃ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhi amataṃ nibbānan ti - domanassāna cūbhayaṃ. 

 

 

Thīnassa ca panūdanan ti - Thīnan ti yā cittassa akallatā akammaatā olīyanā sallīyanā līnā līyanā līyitattaṃ thīnaṃ thīyanā thīyitattaṃ cittassa. Thīnassa ca panūdanan ti thīnassa ca panūdanaṃ pahānaṃ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhi6 amataṃ nibbānan ti - thīnassa ca panūdanaṃ.  

 

 

Kukkuccānaṃ nivāraṇan ti - Kukkuccan ti hatthakukkuccampi kukkuccaṃ, pādakukkuccampi kukkuccaṃ, hatthapādakukkuccampi kukkuccaṃ. Akappiye kappiyasaitā, kappiye akappiyasaitā, avajje vajjasaitā, vajje avajjasaitā. Yaṃ evarūpaṃ kukkuccaṃ kukkuccāyanā kukkuccāyitattaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho. Idaṃ vuccati kukkuccaṃ.
 

 

Trang 336:

Trang 337:

 

Api ca dvīhi kāraṇehi uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho: katattā ca akatattā ca. Kathaṃ katattā ca akatattā ca uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho? Kataṃ me kāyaduccaritaṃ akataṃ me kāyasucaritan ti uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho. Kataṃ me vacīduccaritaṃ akataṃ me vacīsucaritan ti pe kataṃ me manoduccaritaṃ akataṃ me manosucaritan ti pe kato me pāṇātipāto akatā me pāṇātipātā veramaṇī ti pe kataṃ me adinnādānaṃ akataṃ me adinnādānā veramaṇī ti pe kato me kāmesu micchācāro akatā me kāmesu micchācārā veramaṇī ti pe kato me musāvādo akatā me musāvādā veramaṇī ti pe katā me pisunā vācā akatā me pisunāya vācāya veramaṇī ti pe katā me pharusāvācā akatā me pharusāya vācāya veramaṇī ti pe kato me samphappalāpo akatā me samphappalāpo veramaṇī ti pe katā me abhijjhā akatā me anabhijjhā ti pe kato me vyāpādo akatā me abyāpādo ti pe katā me micchādiṭṭhi akatā me sammādiṭṭhī ti uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho. Evaṃ katattā ca akatattā ca uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho.  

 

 

Athavā sīlesumhi na paripūrakārī ti uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho. Indriyesumhi aguttadvāro ti Bhojane amattaumhī ti Jāgariyaṃ ananuyuttomhī ti Na satisampajaena samannāgatomhī ti Abhāvitā me cattāro satipaṭṭhānā ti Abhāvitā me cattāro sammappadhānā ti Abhāvitā me cattāro iddhipādā ti - Abhāvitāni me pacindriyānī ti Abhāvitāni me pacabalānī ti Abhāvitā me satta bojjhaṅgā ti Abhāvito me ariyo aṭṭhaṅgiko maggo ti Dukkhaṃ me apariātan ti Samudayo me appahīno ti Maggo me abhāvito ti Nirodho me asacchikato ti uppajjati kukkuccaṃ cetaso vippaṭisāro manovilekho. Kukkuccānaṃ nivāraṇan ti kukkuccānaṃ āvaraṇaṃ nīvaraṇaṃ pahānaṃ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhi amataṃ nibbānan ti - kukkuccānaṃ nivāraṇaṃ.  

 

 

Tenāha bhagavā:

Pahānaṃ kāmacchandānaṃ (udayāti bhagavā)
domanassāna cūbhayaṃ,
thīnassa ca panūdanaṃ
kukkuccānaṃ nivāraṇan
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Udaya,) sự dứt bỏ đối với những mong muốn về dục v những nỗi ưu phiền, cả hai loại, việc xua đi sự d dượi, v việc che lấp cc trạng thi hối hận.

 

Trang 338: 

 

Trang 339: 

 

 

▪ 13 - 3

 

 

▪ 13 - 3

 

Upekkhāsatisaṃsuddhaṃ
dhammatakkapurejavaṃ,
aāvimokkhaṃ pabrūmi
avijjāya pabhedanaṃ.
 

Ta ni về sự giải thot do tr gic ngộ,

về sự ph vỡ v minh

c xả v niệm hon ton trong sạch,

c sự suy tầm đng php đi trước.

 

1107. Ta ni tr giải thot,
ể ph hoại v minh,
Thanh tịnh nhờ xả niệm,
Suy tư php đi trước.

(Kinh Tập, chương V)

Upekkhāsatisaṃsuddhan ti - Upekkhā ti yā catutthe jhāne upekkhā upekkhanā ajjhupekkhanā cittasamatho cittapassaddhatā majjhattatā cittassa. Satī ti yā catutthe jhāne upekkhaṃ ārabbha sati anussati pe sammāsati. Upekkhāsatisaṃsuddhan ti catutthe jhāne upekkhā ca sati ca suddhā honti visuddhā saṃsuddhā parisuddhā pariyodātā anaṅgaṇā vigatūpakkilesā mudubhūtā kammaniyā ṭhitā ānejappattā ti - upekkhāsatisaṃsuddhaṃ.

 
 

Dhammatakkapurejavan ti dhammatakko vuccati sammāsaṅkappo, so ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamo hoti, aāvimokkhassā ti - evampi dhammatakkapurejavaṃ. Athavā dhammatakko vuccati sammādiṭṭhi, sā ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamā hoti, aāvimokkhassā ti - evampi dhammatakkapurejavaṃ. Athavā dhammatakko vuccati catunnaṃ maggānaṃ pubbabhāgavipassanā, sā ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamā hoti aāvimokkhassā ti - evampi dhammatakkapurejavaṃ.

 
 

Aāvimokkhaṃ pabrūmī ti aāvimokkho vuccati arahattavimokkho. Arahattavimokkhaṃ pabrūmi ācikkhāmi desemi paapemi paṭṭhapemi vivarāmi vibhajāmi uttānīkaromi pakāsemī ti - aāvimokkhaṃ pabrūmi.

 
 

Avijjāya pabhedanan ti - Avijjā ti dukkhe aāṇaṃ pe avijjā moho akusalamūlaṃ. Avijjāya pabhedanan ti avijjāya pabhedanaṃ pahānaṃ vūpasamo paṭinissaggo paṭippassaddhi amataṃ nibbānan ti - avijjāya pabhedanaṃ.

 
 

Tenāha bhagavā:

Upekkhāsatisaṃsuddhaṃ
dhammatakkapurejavaṃ,
aāvimokkhaṃ pabrūmi
avijjāya pabhedanan
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

Ta ni về sự giải thot do tr gic ngộ,

về sự ph vỡ v minh

c xả v niệm hon ton trong sạch,

c sự suy tầm đng php đi trước.

 

Trang 340:

 

Trang 341:

 

 

▪ 13 - 4

 

 

▪ 13 - 4

 

Kiṃ su saṃyojano loko
kiṃ su tassa vicāraṇaṃ,
kissassa vippahānena
nibbānaṃ iti vuccati.
 

 

Thế gian c ci g l sự rng buộc?

Ci g, đối với n, l phương tiện xem xt?

Do la bỏ ci g

được gọi l Niết Bn?

Udaya:
1108. ời ci g tri buộc,
Ci g, đời vận hnh?
Do đoạn được ci g,
ược gọi l Niết-bn?

(Kinh Tập, chương V)

Kiṃ su saṃyojano loko ti kiṃ lokassa saṃyojanaṃ lagganaṃ bandhanaṃ upakkileso, kena loko yutto payutto āyutto samāyutto laggo laggito paḷibuddho ti - kiṃ su saṃyojano loko.

 
 

Kiṃ su tassa vicāraṇan ti kiṃ tassa cāraṇaṃ vicāraṇaṃ paṭivicāraṇaṃ. Kena loko carati vicarati paṭivicaratī ti - kiṃ su tassa vicāraṇaṃ.

 
 

Kissassa vippahānena nibbānaṃ iti vuccatī ti kissassa vippahānena vūpasamena paṭinissaggena paṭippassaddhiyā, nibbānaṃ iti vuccati pavuccati kathīyati bhaṇīyati dīpīyati voharīyatī ti - kissassa vippahānena nibbānaṃ iti vuccati.

 
 

Tenāha so brāhmaṇo:

Kiṃ su saṃyojano loko
kiṃ su tassa vicāraṇaṃ,
kissassa vippahānena
nibbānaṃ iti vuccatī
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

Thế gian c ci g l sự rng buộc?

Ci g, đối với n, l phương tiện xem xt?

Do la bỏ ci g

được gọi l Niết Bn?

 

 

▪ 13 - 5

 

▪ 13 - 5

 

Nandisaṃyojano loko
vitakkassa vicāraṇaṃ
taṇhāya vippahānena
nibbānaṃ iti vuccati.
 

 

Thế gian c vui thch l sự rng buộc.

Suy tầm, đối với n, l phương tiện xem xt.

Do la bỏ tham i

được gọi l Niết Bn.

 

Thế Tn:
1109. ời bị hỷ tri buộc,
Suy tầm l sở hnh,
Do đoạn được kht i,
ược gọi l Niết-bn.

(Kinh Tập, chương V)

Nandisaṃyojano loko ti nandi vuccati taṇhā, yo rāgo sārāgo pe abhijjhā lobho akusalamūlaṃ; ayaṃ vuccati nandi. Yā nandi lokassa saṃyojanaṃ lagganaṃ bandhanaṃ upakkileso, imāya nandiyā loko yutto payutto āyutto samāyutto laggo laggito paḷibuddho ti - nandisaṃyojano loko.

 

 

Trang 342:

 

Trang 343:

 

Vitakkassa vicāraṇan ti - Vitakko ti nava vitakkā: kāmavitakko vyāpādavitakko vihiṃsāvitakko ātivitakko janapadavitakko amaravitakko parānuddayatāpaṭisaṃyutto vitakko lābhasakkārasilokapaṭisaṃyutto vitakko anavaattipaṭisaṃyutto vitakko, ime vuccanti nava vitakkā. Ime nava vitakkā lokassa cāraṇā vicāraṇā paṭivicāraṇā. Imehi navahi vitakkehi loko carati vicarati paṭivicaratī ti - vitakkassa vicāraṇaṃ.

 
 

Taṇhāya vippahānena nibbānaṃ iti vuccatī ti - Taṇhā ti rūpataṇhā pe dhammataṇhā. Taṇhāya vippahānena nibbānaṃ iti vuccatī ti taṇhāya vippahānena vūpasamena paṭinissaggena paṭippassaddhiyā nibbānaṃ iti vuccati pavuccati kathīyati bhaṇīyati dīpīyati voharīyatī ti - taṇhāya vippahānena nibbānaṃ iti vuccati.

 
 

Tenāha bhagavā:

Nandisaṃyojano loko
vitakkassa vicāraṇaṃ,
taṇhāya vippahānena
nibbānaṃ iti vuccatī
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

Thế gian c vui thch l sự rng buộc.

Suy tầm, đối với n, l phương tiện xem xt.

Do la bỏ tham i

được gọi l Niết Bn.

 

 

▪ 13 - 6

 

 

▪ 13 - 6

 

Kathaṃ satassa carato
viāṇaṃ uparujjhati,
bhagavantaṃ puṭṭhumāgamhā
taṃ suṇoma vaco tava.
 

 

Như thế no đối với vị c niệm, trong lc thực hnh,

thức (của vị ấy) được đnh chỉ?

Chng con đ đi đến để hỏi đức Thế Tn,

hy cho chng con nghe lời ni của Ngi.

 

Udaya:
1110. Người sở hnh chnh niệm,
Thức được diệt thế no?
Con đến hỏi Thế Tn,
Nghe lời Thế Tn ni.

(Kinh Tập, chương V)

Kathaṃ satassa carato ti kathaṃ satassa sampajānassa carato vicarato irīyato vattayato pālayato yapayato yāpayato ti - kathaṃ satassa carato.

 
 

Viāṇaṃ uparujjhatī ti viāṇaṃ nirujjhati vūpasammati atthaṃ gacchati paṭippasambhatī ti - viāṇaṃ uparujjhati.

 
 

Bhagavantaṃ puṭṭhumāgamhā ti buddhaṃ bhagavantaṃ puṭṭhuṃ pucchituṃ yācituṃ ajjhesituṃ pasādetuṃ āgamhā āgatamhā upāgatamhā sampattamhā tayā saddhiṃ samāgatamhā ti - bhagavantaṃ puṭṭhumāgamhā.
 

 

Trang 344:

 

Trang 345:

 

Taṃ suṇoma vaco tavā ti - Tan ti tuyhaṃ vacanaṃ byappathaṃ desanaṃ anusiṭṭhiṃ suṇoma uggaṇhāma dhārema upadhārema upalakkhemā ti - taṃ suṇoma vaco tava.  

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Kathaṃ satassa carato
viāṇaṃ uparujjhati,
bhagavantaṃ puṭṭhumāgamhā
taṃ suṇoma vaco tavā
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

Như thế no đối với vị c niệm, trong lc thực hnh,

thức (của vị ấy) được đnh chỉ?

Chng con đ đi đến để hỏi đức Thế Tn,

hy cho chng con nghe lời ni ấy của Ngi.

 

 

▪ 13 - 7

 

 

▪ 13 - 7

 

Ajjhattaca bahiddhā ca
vedanaṃ nābhinandato
evaṃ satassa carato
viāṇaṃ uparujjhati.
 

 

Đối với vị khng thch t h cảm thọ
ở nội phần v ngoại phần,
đối với vị c niệm như vậy, trong lc thực hnh,
thức (của vị ấy) được đnh chỉ
.
 

 

Thế Tn:
1111. Ai khng c hoan hỷ,
Với nội v ngoại thọ,
Sở hnh chnh niệm vậy,
Thức đạt được hoại diệt.

(Kinh Tập, chương V)

Ajjhattaca bahiddhā ca vedanaṃ nābhinandato ti ajjhattaṃ vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti; bahiddhā vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti. Ajjhattabahiddhā vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti.

 
 

Ajjhattaṃ samudayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti, ajjhattaṃ vayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe ajjhattaṃ samudayavayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe. Bahiddhā samudayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati
 

 

Trang 346:

 

Trang 347:

 

na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti. Bahiddhā vayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe bahiddhā samudayavayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe ajjhattabahiddhā samudayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe ajjhattabahiddhā vayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto pe ajjhattabahiddhā samudayavayadhammānupassī vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti. Imehi dvādasahi ākārehi vedanāsu vedanānupassī viharanto pe anabhāvaṃ gameti.  

 

 

Athavā vedanaṃ aniccato passanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti. Vedanaṃ dukkhato rogato gaṇḍato sallato aghato ābādhato pe nissaraṇato passanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gameti. Imehi catucattālīsāya ākārehi vedanāsu vedanānupassī viharanto vedanaṃ nābhinandati nābhivadati na ajjhosāya tiṭṭhati abhinandanaṃ abhivadanaṃ ajjhosānaṃ gāhaṃ parāmāsaṃ abhinivesaṃ pajahati vinodeti byantīkaroti anabhāvaṃ gametī ti - ajjhattaca bahiddhā ca vedanaṃ nābhinandato.  

 

 

Evaṃ satassa carato ti evaṃ satassa sampajānassa carato vicarato irīyato vattayato pālayato yapayato yāpayato ti - evaṃ satassa carato. 

 

 

Viāṇaṃ uparujjhatī ti puābhisaṅkhārasahagataṃ viāṇaṃ apuābhisaṅkhārasahagataṃ viāṇaṃ ānejābhisaṅkhārasahagataṃ viāṇaṃ nirujjhati vūpasammati atthaṃ gacchati paṭippassambhatī ti - viāṇaṃ uparujjhati.

 

 

Tenāha bhagavā:

Ajjhattaca bahiddhā ca
vedanaṃ nābhinandato,
evaṃ satassa carato
viāṇaṃ uparujjhatī
ti.  

 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

Đối với vị khng thch th cảm thọ

ở nội phần v ngoại phần,

đối với vị c niệm như vậy, trong lc thực hnh,

thức (của vị ấy) được đnh chỉ.

 

Saha gāthāpariyosānā pe Satthā me bhante bhagavā, sāvako hamasmī ti.
 

Cng với lc kết thc cu kệ ngn, nt Bạch ngi, đức Thế Tn l bậc đạo sư của con, con l người đệ tử.

 

 

Udayasuttaniddeso samatto.

 

 

Diễn Giải Kinh Udaya được hon tất.

 

Trang 348:

 

Trang 349:

 

 

14. POSĀLASUTTANIDDESO - DIỄN GIẢI KINH POSĀLA

 

 

▪ 14 - 1

 

 

▪ 14 - 1

 

(XV) Cu hỏi của thanh nin Posla:

Yo atītaṃ ādisati (iccāyasmā posālo)
anejo chinnasaṃsayo,
pāraguṃ sabbadhammānaṃ
atthi pahena āgamaṃ
.
 

(Tn giả Posāla ni rằng:) Với định (hỏi) cu hỏi, con đ đi đến

gặp bậc đ ngự đến bờ kia của tất cả cc php,

vị chỉ ra thời qu khứ,

khng cn dục vọng, đ cắt đứt sự nghi ngờ.

 

Posla:
1112. Tn giả Po-sa-la:
Vị ni về qu khứ,
Bất động nghi hoặc đoạn,
đến bờ bn kia,
Con đến với cu hỏi
Hỏi về hết thảy php.

(Kinh Tập, chương V)

Yo atītaṃ ādisatī ti - Yo ti yo so bhagavā sayambhū anācariyako pubbe ananussutesu dhammesu sāmaṃ saccāni abhisambujjhi tattha ca sabbautaṃ patto balesu ca vasībhāvaṃ. Atītaṃ ādisatī ti bhagavā attano ca paresaṃ ca atītampi ādisati, anāgatampi ādisati, paccuppannampi ādisati.

 

 

Kathaṃ bhagavā attano atītaṃ ādisati? Bhagavā attano atītaṃ ekampi jātiṃ ādisati, dvepi jātiyo ādisati, tissopi jātiyo ādisati, catassopi jātiyo ādisati, pacapi jātiyo ādisati, dasapi jātiyo ādisati, vīsampi jātiyo ādisati, tiṃsampi jātiyo ādisati, cattālīsampi jātiyo ādisati, paāsampi jātiyo ādisati, jātisatampi jātisahassampi jātisatasahassampi anekepi saṃvaṭṭakappe anekepi vivaṭṭakappe anekepi saṃvaṭṭavivaṭṭakappe ādisati: Amutrāsiṃ evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādiṃ; tatrāpāsiṃ evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhupapanno ti iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ ādisati. Evaṃ bhagavā attano atītaṃ ādisati.

 

 

Kathaṃ bhagavā paresaṃ atītaṃ ādisati? Bhagavā paresaṃ atītaṃ ekampi jātiṃ ādisati, dvepi jātiyo ādisati pe anekepi saṃvaṭṭavivaṭṭakappe ādisati: Amutrāsi evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto, so tato cuto amutra udapādi; tatrāpāsi evaṃnāmo evaṃgotto evaṃvaṇṇo evamāhāro evaṃsukhadukkhapaṭisaṃvedī evamāyupariyanto, so tato cuto idhupapanno ti iti sākāraṃ sauddesaṃ anekavihitaṃ pubbenivāsaṃ ādisati. Evaṃ bhagavā paresaṃ atītaṃ ādisati.
 

 

Trang 350:

 

Trang 351:

 

Bhagavā paca jātakasatāni bhāsanto attano ca paresaṃ ca atītaṃ ādisati, mahāpadāniyasuttaṃ bhāsanto attano ca paresaṃ ca atītaṃ ādiyati, mahāsudassaniyasuttaṃ bhāsanto attano ca paresaṃ ca atītaṃ ādisanti, mahāgovindiyasuttaṃ bhāsanto attano ca paresaṃ ca atītaṃ ādisati, māghadeviyasuttaṃ bhāsanto attano ca paresaṃ ca atītaṃ ādisati.

 
 

Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā:
Atītaṃ kho cunda, addhānaṃ ārabbha tathāgatassa satānusārī āṇaṃ hoti, so yāvatakaṃ ākaṅkhati tāvatakaṃ anussarati. Anāgataṃ ca kho cunda, pe Paccuppannaca kho cunda, addhānaṃ ārabbha tathāgatassa bodhijaṃ āṇaṃ uppajjati: Ayamantimā jāti natthidāni punabbhavo ti.

 

Bởi v điều ny đ được đức Thế Tn ni đến:

Ny Cunda, lin quan đến thời kỳ qu khứ, đức Như Lai c tr nhớ lại cc kiếp sống trước. Vị ấy muốn (nhớ lại) chừng no th nhớ lại chừng ấy. V ny Cunda, lin quan đến thời kỳ vị lai nt. V ny Cunda, lin quan đến thời kỳ hiện tại, tr do gic ngộ sanh của đức Như Lai khởi ln rằng: Đy l kiếp sống cuối cng, giờ đy khng cn ti sanh nữa.

 

Indriyaparopariyattaāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, sattānaṃ āsayānusayaāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, yamakapāṭihīre āṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, mahākaruṇāsamāpattiāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, sabbautaāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, anāvaraṇaāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ, sabbattha asaṅgamappaṭihatamanāvaraṇaāṇaṃ tathāgatassa tathāgatabalaṃ. Evaṃ bhagavā attano ca paresaṃ ca atītampi ādisati, anāgatampi ādisati, paccuppannampi ādisati, ācikkhati deseti paapeti paṭṭhapeti vivarati vibhajati uttānīkaroti pakāsetī ti - yo atītaṃ ādisati. Iccāyasmā posālo ti pe.

 
 

Anejo chinnasaṃsayo ti ejā vuccati taṇhā, yo rāgo sārāgo pe abhijjhā lobho akusalamūlaṃ. Sā ejā taṇhā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvakatā āyatiṃ anuppādadhammā, tasmā buddho anejo. Ejāya pahīnattā anejo, bhagavā lābhepi na ijati pe dukkhepi na ijati na calati na vedhati nappavedhati na sampavedhatī ti - anejo. Chinnasaṃsayo ti saṃsayo vuccati vicikicchā, dukkhe kaṅkhā pe thambhitattaṃ cittassa manovilekho. So saṃsayo buddhassa bhagavato pahīno chinno ucchinno samucchinno vūpasanto paṭinissaggo paṭippassaddho abhabbuppattiko āṇagginā daḍḍho. Tasmā buddho chinnasaṃsayo ti - anejo chinnasaṃsayo.
 

 

Trang 352:

 

Trang 353:

 

Pāraguṃ sabbadhammānan ti bhagavā abhiāpāragū pariāpāragū pahānapāragū bhāvanāpāragū sacchikiriyāpāragū, samāpattipāragū, abhiāpāragū sabbadhammānaṃ, pe jātimaraṇasaṃsāro natthi tassa punabbhavo ti - pāraguṃ sabbadhammānaṃ.

 
 

Atthi pahena āgaman ti pahena atthikāmhā āgatā pe vahassetaṃ bhāran ti - evampi atthi pahena āgamaṃ.

 
 

Tenāha so brāhmaṇo:


Yo atītaṃ ādisati (iccāyasmā posālo)
anejo chinnasaṃsayo,
pāraguṃ sabbadhammānaṃ
atthi pahena āgaman
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

(Tn giả Posāla ni rằng:) Với định (hỏi) cu hỏi, con đ đi đến

gặp bậc đ ngự đến bờ kia của tất cả cc php,

vị chỉ ra thời qu khứ,

khng cn dục vọng, đ cắt đứt sự nghi ngờ.

 

 

▪ 14 - 2

 

 

▪ 14 - 2

 

Vibhūtarūpasaissa
sabbakāyappahāyino,
ajjhattaṃ ca bahiddhā ca
natthi kicīti passato,
āṇaṃ sakkānupucchāmi
kathaṃ neyyo tathāvidho.

 

Đối với vị c sắc tưởng đ khng cn, c sự dứt bỏ ton bộ về thn, đang nhn thấy nội phần v ngoại phần l khng c g, thưa vị dng Sakya, con hỏi thm về tr (của vị ấy); vị thuộc hạng như thế ấy nn được hướng dẫn thế no?

 

1113. Với ai, sắc tưởng diệt,
oạn tận hết thảy thn,
Nhn thấy nội v ngoại,
Thật sự khng c g,
Con hỏi bậc Thch-ca,
Thế no người như vậy,
C thể bị dắt dẫn?

(Kinh Tập, chương V)

Vibhūtarūpasaissā ti katamā rūpasaā? Rūpāvacarasamāpattiṃ samāpannassa vā upapannassa vā diṭṭhadhammasukhavihārissa vā saā sajānanā sajānitattaṃ; ayaṃ rūpasaā. Vibhūtarūpasaissā ti catasso arūpasamāpattiyo paṭiladdhassa rūpasaā vibhūtā honti vigatā atikkantā samatikkantā vītivattā ti - vibhūtarūpasaissa. 

 

 

Sabbakāyappahāyino ti sabbo tassa paṭisandhiko rūpakāyo pahīno tadaṅgasamatikkamā vikkhambhanappahānena pahīno tassa rūpakāyo ti - sabbakāyappahāyino. 

 

 

Ajjhattaca bahiddhā ca natthi kicīti passato ti - Natthi kicī ti ākicaāyatanasamāpatti, kiṃkāraṇā? Natthi kicī ti ākicaāyatanasamāpatti, yaṃ viāṇacāyatanasamāpattiṃ sato samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā taeva viāṇaṃ abhāveti vibhāveti antaradhāpeti natthi kicīti passati. Taṃkāraṇā natthi kicīti ākicaāyatanasamāpattī ti - ajjhattaca bahiddhā ca natthi kicīti passato.
 

 

Trang 354:

 

Trang 355:

 

āṇaṃ sakkānupucchāmī ti - Sakkā ti sakko bhagavā, sakyakulā pabbajitotipi sakko pepahīnabhayabheravo vigatalomahaṃsotipi sakko. āṇaṃ sakkānupucchāmī ti tassa āṇaṃ pucchāmi kīdisaṃ kiṃsaṇṭhitaṃ kiṃpakāraṃ kiṃpaṭibhāgaṃ icchitabban ti - āṇaṃ sakkānupucchāmi. 

 

 

Kathaṃ neyyo tathāvidho ti kathaṃ so netabbo vinetabbo anunetabbo paāpetabbo nijjhāpetabbo pekkhetabbo pasādetabbo? Kathaṃ tena uttariṃ āṇaṃ uppādetabbaṃ? Tathāvidho ti tathāvidho tādiso tassaṇṭhito tappakāro tappaṭibhāgo, yo so ākicaāyatanasamāpattilābhī ti - kathaṃ neyyo tathāvidho. 

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Vibhūtarūpasaissa
sabbakāyappahāyino,
ajjhattaca bahiddhā ca
natthi kicīti passato,
āṇaṃ sakkānupucchāmi
kathaṃ neyyo tathāvidho
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

Đối với vị c sắc tưởng đ khng cn, c sự dứt bỏ ton bộ về thn, đang nhn thấy nội phần v ngoại phần l khng c g, thưa vị dng Sakya, con hỏi thm về tr (của vị ấy); vị thuộc hạng như thế ấy nn được hướng dẫn thế no?

 

 

▪ 14 - 3

 

 

▪ 14 - 3

 

Viāṇaṭṭhitiyo sabbā (posālāti bhagavā)
abhijānaṃ tathāgato
tiṭṭhantamenaṃ jānāti
adhimuttaṃ tapparāyanaṃ.

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Posāla,) trong khi biết r tất cả cc chỗ tr của thức, đức Như Lai biết vị ấy đang tr (ở đu), bị thin về (điều g), c điều ấy l mục tiu.

 

Thế Tn:

1114. Thế Tn bn đp rằng:
Hỡi ny P-sa-la,
Như Lai được thắng tr,
Tất cả nhờ thức tr,
R biết vị an tr,
Giải thot, đạt cứu cnh.

(Kinh Tập, chương V)

Viāṇaṭṭhitiyo sabbā ti bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viāṇaṭṭhitiyo jānāti, paṭisandhivasena sattaviāṇaṭṭhitiyo jānāti.

 
 

Kathaṃ bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viāṇaṭṭhitiyo jānāti? Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā: Rūpūpayaṃ vā bhikkhave, viāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭhati rūpārammaṇaṃ rūpapatiṭṭhaṃ nandūpasecanaṃ vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ āpajjati, vedanūpayaṃ vā bhikkhave pe saūpayaṃ vā bhikkhave pe saṅkhārūpayaṃ vā bhikkhave, viāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭhati saṅkhārārammaṇaṃ saṅkhārapatiṭṭhaṃ nandūpasecanaṃ vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ āpajjatī ti. Evaṃ bhagavā abhisaṅkhāravasena catasso viāṇaṭṭhitiyo jānāti.
 

 

Trang 356:

 

Trang 357:

 

Kathaṃ bhagavā paṭisandhivasena sattaviāṇaṭṭhitiyo jānāti? Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā: Santi bhikkhave, sattā nānattakāyā nānattasaino seyyathāpi manussā ekacce ca devā ekacce ca vinipātikā, ayaṃ paṭhamā viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā nānattakāyā ekattasaino seyyathāpi devā brahmakāyikā paṭhamābhinibbattā, ayaṃ dutiyā viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā ekattakāyā nānattasaino seyyathāpi devā ābhassarā, ayaṃ tatiyā viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā ekattakāyā ekattasaino seyyathāpi devā subhakiṇhakā, ayaṃ catutthī, viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā sabbaso rūpasaānaṃ samatikkamā paṭighasaānaṃ atthaṃgamā nānattasaānaṃ amanasikārā ananto ākāso ti ākāsānacāyatanūpagā, ayaṃ pacamī viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā sabbaso ākāsānacāyatanaṃ samatikkamma anantaṃ viāṇanti viāṇacāyatanūpagā, ayaṃ chaṭṭhā viāṇaṭṭhiti. Santi bhikkhave, sattā sabbaso viāṇacāyatanaṃ samatikkamma natthi kicī ti ākicaāyatanūpagā, ayaṃ sattamā viāṇaṭṭhiti. Evaṃ bhagavā paṭisandhivasena sattaviāṇaṭṭhitiyo jānātī ti - viāṇaṭṭhitiyo sabbā.

 
 

Posālāti bhagavā ti - Posālā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti posālāti bhagavā.

 
 

Abhijānaṃ tathāgato ti - Abhijānan ti abhijānanto ājānanto vijānanto paṭivijānanto paṭivijjhanto. Tathāgato ti - Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā: Atītaṃ cepi cunda, hoti abhūtaṃ atacchaṃ anatthasaṃhitaṃ, netaṃ tathāgato byākaroti. Atītaṃ cepi cunda, hoti bhūtaṃ tacchaṃ anatthasaṃhitaṃ, tampi tathāgato na byākaroti. Atītaṃ cepi cunda, hoti bhūtaṃ tacchaṃ atthasaṃhitaṃ, tatra kālaū tathāgato hoti tasseva pahassa vyākaraṇāya. Anāgataṃ cepi cunda, hoti pe Paccuppannacepi cunda, hoti abhūtaṃ atacchaṃ anatthasaṃhitaṃ, na taṃ tathāgato byākaroti. Paccuppannacepi cunda, hoti bhūtaṃ tacchaṃ anatthasaṃhitaṃ, tampi tathāgato na byākaroti. Paccuppannacepi cunda, hoti bhūtaṃ tacchaṃ atthasaṃhitaṃ, tatra kālaū tathāgato hoti tassa pahassa vyākaraṇāya. Iti kho cunda, atītānāgatapaccuppannesu dhammesu tathāgato kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī. Tasmā tathāgatoti vuccati.
 

 

Trang 358:

 

Trang 359:

 

Yaṃ kho cunda, sadevakassa lokassa samārakassa sabrahmakassa sassamaṇabrahmaṇiyā pajāya sadevamanussāya diṭṭhaṃ sutaṃ mutaṃ viātaṃ pattaṃ pariyesitaṃ, anuvicaritaṃ manasā, sabbaṃ taṃ tathāgatena abhisambuddhaṃ, tasmā tathāgatoti vuccati. Yaca kho cunda, rattiṃ tathāgato anuttaraṃ sammāsambodhiṃ abhisambujjhati, yaca rattiṃ anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyati, yaṃ etasmiṃ antare bhāsati lapati niddisati, sabbaṃ taṃ tatheva hoti, no aathā, tasmā tathāgatoti vuccati. Yathāvādī cunda, tathāgato tathākārī, yathākārī tathāvādī, iti yathāvādī tathākārī yathākārī tathāvādī, tasmā tathāgatoti vuccati. Sadevake cunda, loke samārake sabrahmake sassamaṇabrāhmaṇiyā pajāya sadevamanussāya tathāgato abhibhū anabhibhūto aadatthu daso vasavatti. Tasmā tathāgatoti vuccatī ti - abhijānaṃ tathāgato.  

 

 

Tiṭṭhantamenaṃ jānātī ti bhagavā idhaṭṭhaeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena ayaṃ puggalo kāyassa bhedā parammaraṇā, apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ upapajjissatī ti. Bhagavā idhaṭṭhaeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena ayaṃ puggalo kāyassa bhedā parammaraṇā tiracchānayoniṃ upapajjissatī ti. Bhagavā idhaṭṭhaeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena ayaṃ puggalo bhedā parammaraṇā pettivisayaṃ upapajjissatī ti. Bhagavā idhaṭṭhaeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena ayaṃ puggalo kāyassa bhedā parammaraṇā manussesu upapajjissatī ti. Bhagavā idhaṭṭhaeva jānāti kammābhisaṅkhāravasena ayaṃ puggalo supaṭipanno kāyassa bhedā parammaraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjissatī ti.  

 

 

Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā:
 

 

Trang 360:

 

Trang 361:

 

Idānāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyati taca maggaṃ samārūḷho, yathā kāyassa bhedā parammaraṇā apāyaṃ duggatiṃ vinipātaṃ nirayaṃ uppajjissatī ti. Idha panāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyati taca maggaṃ samārūḷho yathā kāyassa bhedā parammaraṇā tiracchānayoniṃ upapajjissatī ti. Idha panāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyati taca maggaṃ samārūḷho, yathā kāyassa bhedā parammaraṇā pettivisayaṃ upapajjissatī ti. Idha panāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyatī taca maggaṃ samāruḷho, yathā kāyassa bhedā parammaraṇā manussesu upapajjissatī ti. Idha panāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyati taca maggaṃ samārūḷho, yathā kāyassa bhedā parammaraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjissatī ti. Idha panāhaṃ sāriputta, ekaccaṃ puggalaṃ evaṃ cetasā ceto paricca pajānāmi: Tathāyaṃ puggalo paṭipanno tathā ca irīyati taca maggaṃ samārūḷho yathā āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiā sacchikatvā upasampajja viharatī ti - tiṭṭhantamenaṃ jānāti.

 

 

Adhimuttaṃ tapparāyaṇan ti - Adhimuttan ti ākicaāyatane adhimuttivimokkhena adhimuttaṃ, tatrādhimuttaṃ tadadhimuttaṃ tadadhipateyyaṃ. Athavā bhagavā jānāti: Ayaṃ puggalo rūpādhimutto saddādhimutto gandhādhimutto rasādhimutto phoṭṭhabbādhimutto kulādhimutto gaṇādhimutto āvāsādhimutto lābhādhimutto yasādhimutto pasaṃsādhimutto sukhādhimutto cīvarādhimutto piṇḍapātādhimutto senāsanādhimutto gilānapaccayabhesajjaparikkhārādhimutto suttantādhimutto vinayādhimutto abhidhammādhimutto āraakaṅgādhimutto piṇḍapātikaṅgādhimutto paṃsukūlikaṅgādhimutto tecīvarikaṅgādhimutto sapadānacārikaṅgādhimutto khalupacchābhattikaṅgādhimutto nesajjikaṅgādhimutto yathāsanthatikaṅgādhimutto paṭhamajjhānādhimutto dutiyajjhānādhimutto
 

 

Trang 362:

 

Trang 363:

 

tatiyajjhānādhimutto catutthajjhānādhimutto ākāsānacāyatanasamāpattādhimutto viāṇacāyatanasamāpattādhimutto ākicaāyatanasamāpattādhimutto nevasaānāsaāyatanasamāpattādhimutto ti - adhimuttaṃ. Tapparāyaṇan ti ākicaāyatanamayaṃ tapparāyaṇaṃ kammaparāyaṇaṃ vipākaparāyaṇaṃ kammagarukaṃ paṭisandhigarukaṃ. Athavā bhagavā jānāti: Ayaṃ puggalo rūpaparāyaṇo pe nevasaānāsaāyatanasamāpattiparāyaṇo ti - adhimuttaṃ tapparāyaṇaṃ.

 

 

Tenāha bhagavā:

Viāṇaṭṭhitiyo sabbā (posāloti bhagavā)
abhijānaṃ tathāgato,
tiṭṭhantamenaṃ jānāti
adhimuttaṃ tapparāyaṇan
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Posāla,) trong khi biết r tất cả cc chỗ tr của thức, đức Như Lai biết vị ấy đang tr (ở đu), bị thin về (điều g), c điều ấy l mục tiu.

 

 

▪ 14 - 4

 

 

▪ 14 - 4

 

Ākicaāsambhavaṃ atvā nandisaṃyojanaṃ iti,
evametaṃ abhiāya tato tattha vipassati,
etaṃ āṇaṃ tathaṃ tassa brāhmaṇassa vusīmato.

 

Sau khi biết được nguồn sanh khởi của V Sở Hữu, (biết được) rằng: sự rng buộc bởi vui thch, sau khi biết r điều ấy như vậy, từ đ nhn thấy r nơi ấy; đy l tr như thật của vị ấy, của vị B-la-mn đ sống hon hảo.

 

1115. Biết được sự tc thnh,
Thuộc về v sở hữu,
Biết hỷ l kiết sử,
Do thắng tri như vậy,
Tại đấy, thấy như vậy,
y l tr như thật,
Của vị B-la-mn,
thnh tựu Phạm hạnh.

(Kinh Tập, chương V)

Ākicaāsambhavaṃ atvā ti ākicaāsaṃbhavo vuccati ākicaāyatanasaṃvattaniko kammābhisaṅkhāro, ākicaāyatanasaṃvattanikaṃ kammābhisaṅkhāraṃ ākicaāsaṃbhavoti atvā laggananti atvā bandhananti atvā paḷibodhoti atvā jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā ti - ākicaāsambhavaṃ atvā.

 

 

Nandisaṃyojanaṃ itī ti nandisaṃyojanaṃ vuccati arūparāgo, arūparāgena taṃ kammaṃ laggaṃ laggitaṃ paḷibuddhaṃ, arūparāgaṃ nandisaṃyojananti atvā laggananti atvā bandhananti atvā paḷibodhoti atvā jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā. Itī ti padasandhi padasaṃsaggo padapāripūrī akkharasamavāyo byajanasiliṭṭhatā padānupubbatāpetaṃ itī ti - nandisaṃyojanaṃ iti.
 

 

Trang 364:

 

Trang 365:

 

Evametaṃ abhiāyā ti evaṃ etaṃ abhiāya jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā ti - evametaṃ abhiāya.

 

 

Tato tattha vipassatī ti - Tatthā ti ākicaāyatanaṃ samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā tattha jāte cittacetasike dhamme aniccato vipassati, dukkhato vipassati, rogato penissaraṇato vipassati dakkhati oloketi nijjhāyati upaparikkhatī ti - tato tattha vipassati.

 
 

Etaṃ āṇaṃ tathaṃ tassā ti etaṃ āṇaṃ tacchaṃ bhūtaṃ yāthāvaṃ aviparītaṃ tassā ti - etaṃ āṇaṃ tathaṃ tassa.

 
 

Brāhmaṇassa vusīmato ti - Brāhmaṇo ti sattannaṃ dhammānaṃ bāhitattā brāhmaṇo pe asito tādī pavuccate sa brahmāti. Brāhmaṇassa vusīmato ti puthujjanakalyāṇaṃ upādāya sattasekhā appattassa pattiyā, anadhigatassa adhigamāya, asacchikatassa sacchikiriyāya vasanti saṃvasanti āvasanti parivasanti, arahā vusitavā katakaraṇīyo ohitabhāro anuppattasadattho parikkhīṇabhavasaṃyojano sammadaā vimutto; so vutthavāso ciṇṇacaraṇo pe jātimaraṇasaṃsāro natthi tassa punabbhavo ti - brāhmaṇassa vusīmato.

 
 

Tenāha bhagavā:

Ākicaāsambhavaṃ atvā nandisaṃyojanaṃ iti,
evametaṃ abhiāya tato tattha vipassati
etaṃ āṇaṃ tathaṃ tassa brāhmaṇassa vusīmato
ti.

 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

Sau khi biết được nguồn sanh khởi của V Sở Hữu, (biết được) rằng: sự rng buộc bởi vui thch, sau khi biết r điều ấy như vậy, từ đ nhn thấy r nơi ấy; đy l tr như thật của vị ấy, của vị B-la-mn đ sống hon hảo.

 

Saha gāthāpariyosānā pe Satthā me bhante bhagavā, sāvakohamasmī ti.
 

Cng với lc kết thc cu kệ ngn, nt Bạch ngi, đức Thế Tn l bậc đạo sư của con, con l người đệ tử.

 

 

Posālasuttaniddeso samatto.

 

 

Diễn Giải Kinh Posāla được hon tất.

 

<Trang Trước>

<Trang Kế>

 

<Mục Lục Mahāniddesa>

<Đầu Trang>