Trang Chnh

TTPV 36: Cullaniddesapāḷi - Tiểu Diễn Giải

Font VU-Times

 

TAM TẠNG PĀLI - VIỆT

KHUDDAKANIKĀYA - TIỂU BỘ

CULLANIDDESAPĀḶI - TIỂU DIỄN GIẢI

* TTPV tập 36 *

(Đọc với font VU- Times v Acrobat Reader)

Cập Nhật: Thursday, June 22, 2017

 

5. DHOTAKASUTTANIDDESO - DIỄN GIẢI KINH DHOTAKA

 

 

Nguồn: Tam Tạng Pāli - Sinhala thuộc Buddha Jayanti Tripitaka Series (BJTS)

 

 

Lời tiếng Việt: Tỳ khưu Indacanda

 

Trang 194:

 

Trang 195:

 

 

▪ 5 - 1

 

 

▪ 5 - 1

(VI) Cu hỏi của thanh nin Dhotaka:

Pucchāmi taṃ bhagavā brūhi metaṃ (iccāyasmā dhotako)
vācābhikaṅkhāmi mahesi tuyhaṃ,
tava sutvāna nigghosaṃ
sikkhe nibbānamattano.
 

 

(Tn giả Dhotaka ni rằng:) Thưa đức Thế Tn, con hỏi ngi. Xin ngi hy trả lời con về điều ny. Thưa bậc đại ẩn sĩ, con mong mỏi lời ni của ngi. Sau khi lắng nghe lời tuyn bố của ngi, con c thể học tập về sự diệt tắt cho bản thn.

Dhotaka:
1061. Tn giả Dh-ta-ka:
Con xin hỏi Thế Tn,
Mong Ngi trả lời cho,
Con chờ đợi lời Ngi,
Knh thưa bậc ại sĩ,
Nghe lời Ngi tuyn bố,
Chng con sẽ tự mnh,
Học tập giới Niết-bn.

(Kinh Tập, chương V)

Pucchāmi taṃ bhagavā brūhi metan ti - Pucchā ti tisso pucchā: adiṭṭhajotanā pucchā, diṭṭhasaṃsandanā pucchā vimaticchedanā pucchā, pe Imā tisso pucchā. penibbānapucchā. Pucchāmi tan ti: pucchāmi taṃ, yācāmi taṃ, ajjhesāmi taṃ, pasādemi taṃ, kathayassu me ti - pucchāmi taṃ. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti. Brūhi metan ti brūhi ācikkhāhi desehi paapehi paṭṭhapehi vivara vibhaja uttānīkarohi pakāsehī ti - pucchāmi taṃ bhagavā brūhi metaṃ.  

 

 

Iccāyasmā dhotako ti - Iccā ti padasandhi pe Āyasmā ti piyavacanaṃ garuvacanaṃ sagāravasappatissādhivacanametaṃ āyasmā ti. Dhotako ti tassa brāhmaṇassa nāmaṃ saṅkhā samaā paatti vohāro nāmaṃ nāmakammaṃ nāmadheyyaṃ nirutti byajanaṃ abhilāpo ti - iccāyasmā dhotako.  

 

 

Vācābhikaṅkhāmi mahesi tuyhan ti tuyhaṃ vacanaṃ byappathaṃ desanaṃ anusiṭṭhiṃ kaṅkhāmi abhikaṅkhāmi icchāmi sādiyāmi patthayāmi pihayāmi abhijappāmi. Mahesī ti mahesī bhagavā, mahantaṃ sīlakkhandhaṃ esi gavesi pariyesī ti mahesī. pe kahaṃ narāsabhoti mahesī ti - vācābhikaṅkhāmi mahesi tuyhaṃ. 

 

 

Tava sutvāna nigghosan ti tuyhaṃ vacanaṃ byappathaṃ desanaṃ anusiṭṭhiṃ sutvā suṇitvā uggahetvā upadhārayitvā upalakkhayitvā ti - tava sutvāna nigghosaṃ.
 

 

Trang 196: 

Trang 197:

 

Sikkhe nibbānamattano ti - Sikkhā ti tisso sikkhā: adhisīlasikkhā adhicittasikkhā adhipaāsikkhā. pe Ayaṃ adhipaāsikkhā. Nibbānamatto ti attano rāgassa nibbāpanāya,dosassa nibbāpanāya, mohassa nibbāpanāya, kodhassa nibbāpanāya upanāhassa nibbāpanāya, pe sabbākusalābhisaṅkhārānaṃ samāya upasamāya vūpasamāya nibbāpanāya paṭinissaggāya paṭippassaddhiyā adhisīlampi sikkheyya, adhicittampi sikkheyya, adhipaampi sikkheyya. Imā tisso sikkhāyo āvajjanto sikkheyya, jānanto sikkheyya, passanto sikkheyya, paccavekkhanto sikkheyya, cittaṃ adhiṭṭhahanto sikkheyya, saddhāya adhimuccanto sikkheyya, viriyaṃ paggaṇhanto sikkheyya, satiṃ upaṭṭhapento sikkheyya, cittaṃ samādahanto sikkheyya, paāya pajānanto sikkheyya, abhieyyaṃ abhijānanto sikkheyya, parieyyaṃ parijānanto sikkheyya, pahātabbaṃ pajahanto sikkheyya, bhāvetabbaṃ bhāvento sikkheyya, sacchikātabbaṃ sacchikaronto sikkheyya, ācareyya samācareyya samādāya vatteyyā ti - sikkhe nibbānamattano. 

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Pucchāmi taṃ bhagavā brūhi metaṃ (iccāyasmā dhotako)
vācābhikaṅkhāmi mahesi tuyhaṃ,
tava sutvāna nigghosaṃ
sikkhe nibbānamattano
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:  

(Tn giả Dhotaka ni rằng:) Thưa đức Thế Tn, con hỏi ngi. Xin ngi hy trả lời con về điều ny. Thưa bậc đại ẩn sĩ, con mong mỏi lời ni của ngi. Sau khi lắng nghe lời tuyn bố của ngi, con c thể học tập về sự diệt tắt cho bản thn.

 

 

▪ 5 - 2

 

 

▪ 5 - 2

 

Tena hātappaṃ karohi (dhotakāti bhagavā)
idheva nipako sato,
ito sutvāna nigghosaṃ
sikkhe nibbānamattano.
 

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,) chnh v điều ấy ngươi hy thực hiện sự nhiệt tm, ngay tại nơi ny, hy l người c sự chn chắn, c niệm. Sau khi lắng nghe lời tuyn bố từ nơi đy, nn học tập về sự diệt tắt cho bản thn.

Thế Tn:
1062. Thế Tn đp lại rằng:
Hỡi ny Dh-ta-ka,
Ở đy ng nhiệt tm,
Sng suốt v chnh niệm,
Từ đy, nghe tuyn bố,
Tự học tập Niết-bn.

(Kinh Tập, chương V)

Tena hātappaṃ karohī ti ātappaṃ karohi, ussāhaṃ karohi, ussoḷhiṃ karohi, thāmaṃ karohi, dhitiṃ karohi, viriyaṃ karohi, chandaṃ janehi sajanehi upaṭṭhapehi samuṭṭhapehi nibbattehi abhinibbattehī ti - tena hātappaṃ karohi.

 

 

Trang 198:

Trang 199:

 

Dhotakāti bhagavā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti - dhotakāti bhagavā.

 

 

Idheva nipako sato ti - Idhā ti imissā diṭṭhiyā imissā khantiyā imissā ruciyā imasmiṃ ādāye imasmiṃ dhamme imasmiṃ vinaye imasmiṃ dhammavinaye imasmiṃ pāvacane imasmiṃ brahmacariye imasmiṃ satthusāsane imasmiṃ attabhāve imasmiṃ manussaloke. Nipako ti nipako paṇḍito paavā buddhimā āṇī vibhāvī medhāvī. Sato ti catūhi kāraṇehi sato: kāye kāyānupassanāsatipaṭṭhānaṃ bhāvento sato pe so vuccati sato ti - idheva nipako sato.

 

 

Ito sutvāna nigghosan ti ito mayhaṃ vacanaṃ byappathaṃ desanaṃ anusiṭṭhiṃ sutvā suṇitvā uggahetvā upadhārayitvā upalakkhayitvā ti - ito sutvāna nigghosaṃ.  

 

 

Sikkhe nibbānamattano ti - Sikkhā ti tisso sikkhā: adhisīlasikkhā adhicittasikkhā adhipaāsikkhā pe Ayaṃ adhipaāsikkhā. Nibbānamattano ti attano rāgassa nibbāpanāya, dosassa nibbāpanāya, mohassa nibbāpanāya, kodhassa nibbāpanāya, upanāhassa nibbāpanāya pe sabbā kusalābhisaṅkhārānaṃ samāya upasamāya vūpasamāya nibbāpanāya paṭinissaggāya paṭippassaddhiyā adhisīlampi sikkheyya, adhicittampi sikkheyya, adhipaampi sikkheyya, imā tisso sikkhāyo āvajjanto sikkheyya, jānanto sikkheyya, pe sacchikātabbaṃ sacchikaronto sikkheyya, ācareyya samācareyya samādāya vatteyyā ti - sikkhe nibbānamattano. 

 

 

Tenāha bhagavā:

Tena hātappaṃ karohi (dhotakāti bhagavā)
idheva nipako sato,
ito sutvāna nigghosaṃ
sikkhe nibbānamattano
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:  

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,) chnh v điều ấy ngươi hy thực hiện sự nhiệt tm, ngay tại nơi ny, hy l người c sự chn chắn, c niệm. Sau khi lắng nghe lời tuyn bố từ nơi đy, nn học tập về sự diệt tắt cho bản thn.

 

Trang 200:

 

Trang 201:

 

 

▪ 5 - 3

 

 

▪ 5 - 3

 

Passāmahaṃ devamanussaloke
akicanaṃ brāhmaṇaṃ iriyamānaṃ
taṃ taṃ namassāmi samantacakkhu
pamuca maṃ sakka kathaṃkathāhi.
 

Con nhn thấy ở thế giới của chư Thin v loi người vị B-la-mn, khng cn vướng bận, đang sinh hoạt (trong bốn oai nghi). V thế, thưa bậc Ton Nhn, con xin knh lễ ngi. Thưa vị dng Sakya, xin ngi hy giải thot cho con khỏi cc nỗi nghi hoặc.

 

Dhotaka:
1063. Con thấy ở thế giới,
Chư Thin v loi Người,
Sở hnh của Phạm ch,
Khng một g sở hữu.
Con đảnh lễ chnh Ngi,
Bậc c mắt cng khắp,
Knh thưa bậc Thch tử,
Hy giải thot cho con,
Tất cả mọi nghi ngờ.

(Kinh Tập, chương V)

Passāmahaṃ devamanussaloke ti - Devā ti tayo devā: sammutidevā uppattidevā visuddhidevā. Katame sammutidevā? Sammutidevā vuccanti rājāno ca rājakumārā ca deviyo ca, ime vuccanti sammutidevā. Katame uppattidevā? Uppattidevā vuccanti catummahārājikā devā tāvatiṃsā devā yāmā devā tusitā devā nimmāṇaratī devā paranimmitavasavattī devā brahmakāyikā devā, ye ca devā taduttariṃ, ime vuccanti uppattidevā. Katame visuddhidevā? Visuddhidevā vuccanti tathāgatasāvakā arahanto khīṇāsavā, ye ca paccekasambuddhā, ime vuccanti visuddhidevā. Bhagavā sammutidevānaṃ ca uppattidevānaṃ ca visuddhidevānaṃ ca devo ca atidevo ca devātidevo ca sīhasīho nāganāgo gaṇigaṇī munimunī rājarājā. Passāmahaṃ devamanussaloke ti manussaloke devaṃ passāmi atidevaṃ passāmi devātidevaṃ passāmi dakkhāmi olokemi nijjhāyāmi upaparikkhāmī ti - passāmahaṃ devamanussaloke. 

 

 

Akicanaṃ brāhmaṇaṃ iriyamānan ti - Akicanan ti rāgakicanaṃ dosakicanaṃ mohakicanaṃ mānakicanaṃ diṭṭhikicanaṃ kilesakicanaṃ duccaritakicanaṃ, te kicanā buddhassa bhagavato pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvakatā āyatiṃ anuppādadhammā, tasmā buddho akicano. Brāhmaṇo ti bhagavā sattannaṃ dhammānaṃ bāhitattā brāhmaṇo: sakkāyadiṭṭhi bāhitā hoti, vicikicchā bāhitā hoti, sīlabbataparāmāso bāhito hoti, rāgo bāhito hoti, doso bāhito hoti, moho bāhito hoti, māno bāhito hoti, bāhitāssa honti pāpakā akusalā dhammā saṅkilesikā ponobhavikā sadarā dukkhavipākā āyatiṃ jātijarāmaraṇīyā.
 

 

Trang 202: 

 

Trang 203: 

 

1. Bāhetvā sabbapāpakāni (sabhiyāti bhagavā)
vimalo sādhu samāhito ṭhitatto,
saṃsāramaticca kevalī so
asito tādī pavuccate sa brahmā.
 

 

1. (Đức Thế Tn ni: Ny Sabhiya,) sau khi loại trừ tất cả cc điều c, l người khng cn vết nhơ, tốt lnh, định tĩnh, c bản thn vững chi, vị ấy đ vượt qua lun hồi, c sự ton hảo, khng nương nhờ, tự tại, vị ấy được gọi l B-la-mn.

 

Iriyamānan ti carantaṃ viharantaṃ irīyantaṃ vattentaṃ pālentaṃ yapentaṃ yāpentan ti - akicanaṃ brāhmaṇaṃ iriyamānaṃ. 

 

 

Taṃ taṃ namassāmi samantacakkhū ti - Tan ti bhagavantaṃ bhaṇati. Namassāmī ti kāyena vā namassāmi, vācāya vā namassāmi, cittena vā namassāmi, anvatthapaṭipattiyā vā namassāmi, dhammānudhammapaṭipattiyā vā namassāmi, sakkaromi garukaromi mānemi pūjemi. Samantacakkhū ti samantacakkhu vuccati sabbautaāṇaṃ, bhagavā sabbautaāṇena upeto samupeto upagato samupagato uppanno sampanno samannāgato.  

 

 

2. Na tassa addiṭṭhamidatthi kici
atho aviātamajānitabbaṃ
sabbaṃ abhiāsi yadatthi neyyaṃ
tathāgato tena samantacakkhū
ti.

Taṃ taṃ namassāmi samantacakkhu.

 

2. Đối với Ngi, khng c bất cứ điều g ở nơi đy l khng được nhn thấy, khng được nhận thức, hoặc khng thể biết được. Điều no c thể biết được, Ngi đ biết r tất cả, v thế đức Như Lai l bậc Ton Nhn.  

 

V thế, thưa bậc Ton Nhn, con xin knh lễ ngi l như thế.

 

Pamuca maṃ sakka kathaṃkathāhī ti - Sakkā ti sakko bhagavā sakyakulā pabbajito tipi sakko. Athavā aḍḍho mahaddhano dhanavā tipi sakko, tassimāni dhanāni, seyyathīdaṃ: saddhādhanaṃ sīladhanaṃ hiridhanaṃ ottappadhanaṃ sutadhanaṃ cāgadhanaṃ paādhanaṃ satipaṭṭhānadhanaṃ sammappadhānadhanaṃ iddhipādadhanaṃ indriyadhanaṃ baladhanaṃ bojjhaṅgadhanaṃ maggadhanaṃ phaladhanaṃ nibbānadhanaṃ, imehi anekavidhehi dhanaratanehi aḍḍho mahādhano dhanavā tipi sakko.
 

 

Trang 204:

 

Trang 205:

 

Athavā sakko pahū visavī alamatto sūro vīro vikkanto abhīru acchambhī anutrāsī apalāyī, pahīnabhayabheravo vigatalomahaṃso tipi sakko. Kathaṃkathā vuccati vicikicchā, dukkhe kaṅkhā, dukkhasamudaye kaṅkhā, dukkhanirodhe kaṅkhā, dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya kaṅkhā, pubbante kaṅkhā, aparante kaṅkhā, pubbantāparante kaṅkhā, idappaccayatāpaṭiccasamuppannesu dhammesu kaṅkhā. Yā evarūpā kaṅkhā kaṅkhāyanā kaṅkhāyitattaṃ vimati vicikicchā dveḷhakaṃ dvedhāpatho saṃsayo anekaṃsagāho āsappanā parisappanā apariyogāhanā thambhitattaṃ cittassa manovilekho. Pamuca maṃ sakka kathaṃkathāhī ti muca maṃ, pamuca maṃ, mocehi maṃ, pamocehi maṃ, uddhara maṃ, samuddhara maṃ, uṭṭhāpehi maṃ, kathaṃkathāsallato ti - pamuca maṃ sakka kathaṃkathāhi.

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Passāmahaṃ deva manussaloke
akicanaṃ brāhmaṇaṃ irīyamānaṃ,
taṃ taṃ namassāmi samantacakkhu
pamuca maṃ sakka kathaṃkathāhī
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:  

 

Con nhn thấy ở thế giới của chư Thin v loi người vị B-la-mn, khng cn vướng bận, đang sinh hoạt (trong bốn oai nghi). V thế, thưa bậc Ton Nhn, con xin knh lễ ngi. Thưa vị dng Sakya, xin ngi hy giải thot cho con khỏi cc nỗi nghi hoặc.

 

 

▪ 5 - 4

 

 

▪ 5 - 4

 

Nāhaṃ sahissāmi pamocanāya
kathaṃkathiṃ dhotaka kaci loke
dhammaca seṭṭhaṃ ājānamāno
evaṃ tuvaṃ oghamimaṃ taresi.

 

Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot
bất cứ người no ở thế gian c nỗi nghi hoặc, ny Dhotaka.
Nhưng trong khi biết r Gio Php tối thượng,
như vậy ngươi c thể vượt qua dng lũ ny
.
 

Thế Tn:
1064. Hỡi ny Dh-ta-ka,
Ta sẽ khng đi đến,
Giải thot cho một ai,
C nghi ngờ ở đời,
Khi php được ng biết,
L tối thượng tối thắng,
Như vậy ng vượt khỏi,
Dng nước chảy mạnh ny.

(Kinh Tập, chương V)

Nāhaṃ sahissāmi pamocanāyā ti nāhaṃ taṃ sakkomi mucituṃ, pamucituṃ mocetuṃ pamocetuṃ uddharituṃ samuddharituṃ uṭṭhāpetuṃ samuṭṭhāpetuṃ kathaṃkathāsallato ti - evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya. Athavā na īhāmi, na samīhāmi, na ussahāmi, na vāyamāmi, na ussāhaṃ karomi, na ussoḷhiṃ karomi, na thāmaṃ karomi, na dhitiṃ karomi, na viriyaṃ karomi, na chandaṃ janemi, na sajanemi, na nibbattemi, na abhinibbattemi, assaddhe puggale acchandake kusīte hīnaviriye appaṭipajjamāne dhammadesanāyā ti - evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya.
 

 

Trang 206:

 

Trang 207:

 

Athavā natthao koci mocetā, te yadi moceyyuṃ, sakena thāmena sakena balena sakena viriyena sakena parakkamena sakena purisathāmena [sakena purisabalena sakena purisaviriyena sakena purisaparakkamena] attanā sammāpaṭipadaṃ anulomapaṭipadaṃ apaccanīkapaṭipadaṃ anvatthapaṭipadaṃ dhammānudhammapaṭipadaṃ paṭipajjamānā moceyyun ti - evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya.  

Hoặc l, khng c kẻ no khc l người cứu thot. Nếu những người ấy c thể cứu thot, th họ c thể cứu thot bằng sức mạnh của mnh, bằng năng lực của mnh, bằng sự tinh tấn của mnh, bằng sự nỗ lực của mnh, bằng sức mạnh nam nhn của mnh, bằng năng lực nam nhn của mnh, bằng sự tinh tấn nam nhn của mnh, bằng sự nỗ lực nam nhn của mnh, trong khi bản thn họ thực hnh sự thực hnh đng đắn, sự thực hnh ph hợp, sự thực hnh khng tri ngược, sự thực hnh đưa đến lợi ch, sự thực hnh đng php v thuận php; - Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot cn l như vậy.

 

Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā:


So vata cunda, attanā palipapalipanno paraṃ palipapalipannaṃ uddharissatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjati. So vata cunda, attanā adanto avinīto aparinibbuto paraṃ damessati vinessati parinibbāpessatīti netaṃ ṭhānaṃ vijjatī ti.

Evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya.

 

Bởi v điều ny đ được đức Thế Tn ni đến:

 

Ny Cunda, thật vậy kẻ ấy, tự thn đ bị ln ở bi lầy, sẽ nng ln kẻ khc đ bị ln ở bi lầy, sự kiện ny khng thể c được. Ny Cunda, thật vậy kẻ ấy, tự thn khng được thuần phục, khng được huấn luyện, khng được hon ton tịch diệt, sẽ thuần phục, sẽ huấn luyện, sẽ gip cho kẻ khc hon ton tịch diệt, sự kiện ny khng thể c được.

 

Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot cn l như vậy.

 

Vuttampi hetaṃ bhagavatā:

3. Attanāva kataṃ pāpaṃ attanā saṅkilissati
attanā akataṃ pāpaṃ attanāva visujjhati
suddhi asuddhi paccattaṃ nāamao visodhaye
ti.

Evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya.

 

Bởi v điều ny đ được đức Thế Tn ni đến:

 

3. Việc c đ được lm bởi chnh bản thn, trở thnh nhiễm bởi bản thn. Việc c đ khng được lm bởi bản thn, trở thnh trong sạch bởi chnh bản thn. Trong sạch (hay) khng trong sạch ty thuộc vo bản thn, khng ai c thể lm cho người khc trở thnh trong sạch.

 

Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot cn l như vậy.

 

Vuttaṃ hetaṃ bhagavatā:

Evameva kho brāhmaṇa, tiṭṭhateva nibbānaṃ tiṭṭhati nibbānagāmimaggo tiṭṭhāmahaṃ samādapetā, atha ca pana mama sāvakā mayā evaṃ ovadiyamānā evaṃ anusāsiyamānā appekacce accantaniṭṭhaṃ nibbānaṃ ārādhenti, ekacce nārādhenti. Ettha kyāhaṃ brāhmaṇa, karomi maggakkhāyī brāhmaṇa tathāgato, maggaṃ buddhā ācikkhanti, attanā paṭipajjamānā muceyyun ti.

Evampi nāhaṃ sahissāmi pamocanāya.
 

Bởi v điều ny đ được đức Thế Tn ni đến:

 

 Ny B-la-mn, tương tợ y như thế, Niết Bn quả l c thật, con đường đưa đến Niết Bn l c thật, ta l người chỉ dẫn l c thật, v hơn nữa cc đệ tử của ta, trong khi được ta gio huấn như vậy, trong khi được chỉ dạy như vậy, một số đệ tử đạt đến mục đch tột cng l Niết Bn, một số khng đạt đến. Ny B-la-mn, ở đy ta lm được điều g? Ny B-la-mn, Như Lai l người chỉ đường. Chư Phật chỉ ra con đường. Chng sanh, trong khi tự thn thực hnh, th c thể giải thot.

 

Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot cn l như vậy.

 

Trang 208:

 

Trang 209:

 

Kathaṃkathiṃ dhotaka kaci loke ti kathaṃkathiṃ puggalaṃ sakaṅkhaṃ savilekhaṃ sadveḷhakaṃ savicikicchaṃ. Kacī ti kaci khattiyaṃ vā brāhmaṇaṃ vā vessaṃ vā suddaṃ vā gahaṭṭhaṃ vā pabbajitaṃ vā devaṃ vā manussaṃ vā. Loke ti apāyaloke peāyatanaloke ti - kathaṃkathiṃ dhotaka kaci loke.

 

 

Dhammaca seṭṭhaṃ ājānamāno ti dhammaṃ seṭṭhaṃ vuccati amataṃ nibbānaṃ yo so sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho nibbānaṃ. Seṭṭhan ti aggaṃ seṭṭhaṃ viseṭṭhaṃ pāmokkhaṃ uttamaṃ pavaraṃ dhammaṃ. Ājānamāno ti ājānamāno vijānamāno paṭivijānamāno paṭivijjhamāno ti - dhammaca seṭṭhaṃ ājānamāno.

 

 

Evaṃ tuvaṃ oghamimaṃ taresī ti evaṃ tvaṃ kāmoghaṃ bhavoghaṃ diṭṭhoghaṃ avijjoghaṃ tareyyāsi uttareyyāsi patareyyāsi samatikkameyyāsi vītivatteyyāsī ti - evaṃ tuvaṃ oghamimaṃ taresi.

 

 

Tenāha bhagavā:

Nāhaṃ sahissāmi pamocanāya (dhotakāti bhagavā)
kathaṃkathiṃ dhotaka kaci loke,
dhammaca seṭṭhaṃ ājānamāno
evaṃ tuvaṃ oghamimaṃ taresī
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:  

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,) Ta sẽ khng c khả năng về việc gip cho giải thot bất cứ người no ở thế gian c nỗi nghi hoặc, ny Dhotaka. Nhưng trong khi biết r Gio Php tối thượng, như vậy ngươi c thể vượt qua dng lũ ny.

 

 

▪ 5 - 5

 

▪ 5 - 5

 

Anusāsa brahme karuṇāyamāno (iccāyasmā dhotako)
vivekadhammaṃ yamahaṃ vijaaṃ,
yathāhaṃ ākāsova abyāpajjamāno
idheva santo asito careyyaṃ.

 

(Tn giả Dhotaka ni rằng:) Thưa đấng Phạm Thin, xin ngi hy từ mẫn chỉ dạy php viễn ly để con c thể nhận thức được php ấy, theo đ, con v như hư khng, khng bị xo trộn, con c thể sống ở chnh nơi ny, được an tịnh, khng nương nhờ.


 

 

Dhotaka:
1065. Hy gio ha, từ mẫn,
i bậc đại Phạm thin,
ể con được r biết,
Php viễn ly v thượng,
Như vậy con sẽ sống,
Như trời khng p bức,
Sở hnh ở đời ny,
An tịnh v độc lập.

(Kinh Tập, chương V)

Anusāsa brahme karuṇāyamāno ti - Anusāsa brahme ti anusāsa brahme, anugaṇha brahme, anukampa brahme ti - anusāsa brahme. Karuṇāyamāno ti karuṇāyamāno anuddayamāno anurakkhamāno anugaṇhamāno anukampamāno ti - anusāsa brahme karuṇāyamāno.
 

 

Trang 210:

 

Trang 211:

 

Vivekadhammaṃ yamahaṃ vijaan ti vivekadhammaṃ vuccati amataṃ nibbānaṃ. Yo so sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho nibbānaṃ. Yamahaṃ vijaan ti yamahaṃ jāneyyaṃ ājāneyyaṃ vijāneyyaṃ paṭivijāneyyaṃ paṭivijjheyyaṃ adhigaccheyyaṃ phasseyyaṃ sacchikareyyan ti - vivekadhammaṃ yamahaṃ vijaaṃ.

 

 

Yathāhaṃ ākāsova abyāpajjamāno ti yathā ākāso na pajjati na gaṇhāti na bajjhati na paḷibajjhati evaṃ āpajjamāno agaṇhamāno abajjhamāno apaḷibajjhamāno ti - evampi ākāsova abyāpajjamāno. Yathā ākāso na rajjati lākhāya vā haliddiyā vā nīliyā vā majeṭṭhāya vā, evaṃ arajjamāno adussamāno amuyhamāno akilissamāno ti - evampi ākāsova abyāpajjamāno. Yathā ākāso na kuppati, na byāpajjati, na patitthiyati na paṭihaati, evaṃ akuppamāno abyāpajjamāno apatitthiyamāno apaṭihaamāno ti - evampi ākāsova abyāpajjamāno.

 

 

Idheva santo asito careyyan ti - Idheva santo ti idheva santo samāno, idheva nisinno samāno, imasmiṃ yeva āsane nisinno samāno, imissāyeva parisāya nisinno samāno ti - evampi idheva santo. Athavā idheva santo upasanto vūpasanto nibbuto paṭippassaddho ti - evampi idheva santo. Asito ti dve nissayā: taṇhānissayo ca diṭṭhinissayo ca, pe ayaṃ taṇhānissayo pe ayaṃ diṭṭhinissayo. Taṇhānissayaṃ pahāya diṭṭhinissayaṃ paṭinissajitvā cakkhuṃ anissito, sotaṃ anissito, ghānaṃ anissito, jivhaṃ anissito, kāyaṃ anissito, manaṃ anissito. Rūpe sadde gandhe rase phoṭṭhabbe dhamme kulaṃ gaṇaṃ āvāsaṃ lābhaṃ yasaṃ pasaṃsaṃ sukhaṃ cīvaraṃ piṇḍapātaṃ senāsanaṃ gilānapaccayabhesajjaparikkhāraṃ kāmadhātuṃ rūpadhātuṃ arūpadhātuṃ kāmabhavaṃ rūpabhavaṃ arūpabhavaṃ saābhavaṃ asaābhavaṃ nevasaānāsaābhavaṃ ekavokārabhavaṃ catuvokārabhavaṃ pacavokārabhavaṃ atītaṃ anāgataṃ paccuppannaṃ diṭṭhaṃ sutaṃ mutaṃ viātaṃ sabbe dhamme asito anissito anallīno anupagato anajjhosito anadhimutto nikkhanto nissaṭo vippamutto visaṃyutto vimariyādīkatena cetasā [viharatīti asito ]. Careyyan ti careyyaṃ vihareyyaṃ irīyeyyaṃ vatteyyaṃ pāleyyaṃ yapeyyaṃ yāpeyyan ti - idheva santo asito careyyaṃ.
 

 

Trang 212:

 

Trang 213:

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Anusāsa brahme, karuṇāyamāno
vivekadhammaṃ yamahaṃ vijaaṃ,
yathāhaṃ ākāsova abyāpajjamāno
idheva santo asito careyyan
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:  

 

Thưa đấng Phạm Thin, xin ngi hy từ mẫn chỉ dạy php viễn ly để con c thể nhận thức được php ấy, theo đ, con v như hư khng, khng bị xo trộn, con c thể sống ở chnh nơi ny, được an tịnh, khng nương nhờ.

 

 

▪ 5 - 6

 

 

▪ 5 - 6

 

Kittayissāmi te santiṃ (dhotakāti bhagavā)
diṭṭhe dhamme anītihaṃ,
yaṃ viditvā sato caraṃ
tare loke visattikaṃ.
 

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,)

Ta sẽ giải thch cho ngươi về sự an tịnh,

về php đ được thấy, khng phải do nghe ni lại;

sau khi hiểu php ấy, vị c niệm, trong khi sống,

c thể vượt qua sự vướng mắc ở thế gian.

 

Thế Tn:
1066. Thế Tn liền ni rằng:
Hỡi ny Dho-ta-ka,
Ta sẽ giảng cho ng,
Php tịch tịnh hiện tại;
Khng do xưa truyền lại,
Sau khi biết php ny,
Hy sống, giữa chnh niệm
Vượt tham i ở đời.

(Kinh Tập, chương V)

Kittayissāmi te santin ti rāgassa santiṃ dosassa santiṃ mohassa santiṃ kodhassa santiṃ upanāhassa makkhassa paḷāsassa issāya macchariyassa māyāya sāṭheyyassa thambhassa sārambhassa mānassa atimānassa madassa pamādassa sabbakilesānaṃ sabbaduccaritānaṃ sabbadarathānaṃ sabbapariḷāhānaṃ sabbasantāpānaṃ sabbākusalābhisaṅkhārānaṃ santiṃ upasantiṃ vūpasantiṃ nibbutiṃ paṭippassaddhiṃ kittayissāmi, pakittayissāmi ācikkhissāmi desissāmi paapessāmi paṭṭhapessāmi vivarissāmi vibhajissāmi uttānīkarissāmi pakāsessāmī ti - kittayissāmi te santiṃ. 

 

 

Dhotakāti bhagavā ti - Dhotakā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti - dhotakāti bhagavā. 

 

 

Diṭṭhe dhamme anītihan ti - Diṭṭhe dhamme ti diṭṭhe dhamme āte dhamme tulite dhamme tīrite dhamme vibhūte dhamme vibhāvite dhamme sabbe saṅkhārā aniccā ti pe yaṃ kici samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman ti diṭṭhe dhamme āte dhamme tulite dhamme tīrite dhamme vibhāvite dhamme vibhūte dhamme ti - evampi diṭṭhe dhamme.
 

 

Trang 214:

 

Trang 215:

 

Athavā dukkhe diṭṭhe dukkhaṃ kathayissāmi, samudaye diṭṭhe samudayaṃ kathayissāmi, nirodhe diṭṭhe nirodhaṃ kathayissāmi, magge diṭṭhe maggaṃ kathayissāmī ti - evampi diṭṭhe dhamme. Athavā sandiṭṭhikaṃ akālikaṃ ehipassikaṃ opanayikaṃ paccattaṃ veditabbaṃ viūhī ti - evampi diṭṭhe dhamme. Anītihan ti na itihitihaṃ na itikirāya na paramparāya na piṭakasampadāya na takkahetu na nayahetu na ākāraparivitakkena na diṭṭhinijjhānakkhantiyā sāmaṃ sayamabhiātaṃ attapaccakkhadhammaṃ taṃ kathayissāmī ti - diṭṭhe dhamme anītihaṃ.  

 

 

Yaṃ viditvā sato caran ti yaṃ viditaṃ katvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā, sabbe saṅkhārā aniccā ti viditaṃ katvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā, sabbe saṅkhārā dukkhā ti pe sabbe dhammā anattā ti pe yaṃ kici samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman ti viditaṃ katvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā. Sato ti catūhi kāraṇehi sato: kāye kāyānupassanāsatipaṭṭhānaṃ bhāvento sato, pe so vuccati sato. Caran ti caranto viharanto irīyanto vattento pālento yapento yāpento ti - yaṃ viditvā sato caraṃ.

 

 

Tare loke visattikan ti visattikā vuccati taṇhā. Yo rāgo sārāgo pe abhijjhā lobho akusalamūlaṃ. Visattikā ti kenaṭṭhena visattikā? pe visaṭā vitthatā ti - visattikā. Loke ti apāyaloke pe āyatanaloke. Tare loke visattikan ti loke vesā visattikā lokevetaṃ visattikaṃ sato tareyya uttareyya patareyya samatikkameyya vītivatteyyā ti - tare loke visattikaṃ.

 

 

Tenāha bhagavā:

Kittayissāmi te santiṃ (dhotakāti bhagavā)
diṭṭhe dhamme anītihaṃ
yaṃ viditvā sato caraṃ
tare loke visattikan
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,)

Ta sẽ giải thch cho ngươi về sự an tịnh,

về php đ được thấy, khng phải do nghe ni lại;

sau khi hiểu php ấy, vị c niệm, trong khi sống,

c thể vượt qua sự vướng mắc ở thế gian.

 

Trang 216:

 

Trang 217:

 

 

▪ 5 - 7

 

 

▪ 5 - 7

 

Tacāhaṃ abhinandāmi
mahesī santimuttamaṃ
yaṃ viditvā sato caraṃ
tare loke visattikaṃ.
 

 

V con thch th về điều ấy,

thưa bậc đại ẩn sĩ, về sự an tịnh tối thượng;

sau khi hiểu php ấy, vị c niệm, trong khi sống,

c thể vượt qua sự vướng mắc ở thế gian.

 

Dhotaka:
1067. Con cảm thấy hoan hỷ,
Php bậc ại sĩ giảng,
Php tịch tịnh v thượng;
Sau khi biết php ny,
Con sẽ sống chnh niệm,
Vượt tham i ở đời.

(Kinh Tập, chương V)

Tacāhaṃ abhinandāmī ti - Tan ti tuyhaṃ vacanaṃ byappathaṃ desanaṃ anusiṭṭhiṃ nandāmi, abhinandāmi modāmi anumodāmi icchāmi sādiyāmi patthayāmi pihayāmi abhijappāmī ti - tacāhaṃ abhinandāmi. 

 

 

Mahesī santimuttaman ti - Mahesī ti mahesī bhagavā mahantaṃ sīlakkhandhaṃ esi gavesi pariyesī ti mahesī, mahantaṃ samādhikkhandhaṃ pe kahaṃ narāsabho ti mahesī. Santimuttaman ti santi vuccati amataṃ nibbānaṃ, yo so sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhakkhayo virāgo nirodho nibbānaṃ. Uttaman ti aggaṃ seṭṭhaṃ viseṭṭhaṃ pāmokkhaṃ uttamaṃ pavaran ti - mahesī santimuttamaṃ. 

 

 

Yaṃ viditvā sato caran ti yaṃ viditaṃ katvā pe sabbe saṅkhārā aniccā ti viditaṃ katvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā, sabbe saṅkhārā dukkhā ti pe sabbe dhammā anattā ti pe yaṃ kici samudayadhammaṃ sabbaṃ taṃ nirodhadhamman ti viditaṃ katvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā. Sato ti catūhi kāraṇehi sato: kāye kāyānupassanāsatipaṭṭhānaṃ bhāvento sato, pe so vuccati sato. Caran ti caranto pe yāpento ti - yaṃ viditvā sato caraṃ.  

 

 

Tare loke visattikan ti visattikā vuccati taṇhā. Yo rāgo sārāgo pe abhijjhā lobho akusalamūlaṃ. Visattikā ti kenaṭṭhena visattikā? pe visaṭā vitthatā ti - visattikā. Loke ti apāyaloke pe āyatanaloke. Tare loke visattikan ti loke vesā visattikā lokevetaṃ visattikaṃ sato tareyya, uttareyya pe vītivatteyyā ti - tare loke visattikaṃ.  

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Tacāhaṃ abhinandāmi
mahesī santimuttamaṃ,
yaṃ viditvā sato caraṃ
tare loke visattikan
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

V con thch th về điều ấy,

thưa bậc đại ẩn sĩ, về sự an tịnh tối thượng;

sau khi hiểu php ấy, vị c niệm, trong khi sống,

con c thể vượt qua sự vướng mắc ở thế gian.

 

Trang 218:

 

Trang 219:

 

 

▪ 5 - 8

 

 

▪ 5 - 8

 

 

Yaṃ kici sampajānāsi (dhotakāti bhagavā)
uddhaṃ adho tiriyacāpi majjhe,
etaṃ viditvā saṅgoti loke
bhavābhavāya mākāsi taṇhaṃ.

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,) bất cứ điều g m ngươi tự mnh nhận biết, ở bn trn, bn dưới, lun cả bề ngang v khoảng giữa, sau khi hiểu điều ny l sự quyến luyến ở thế gian, ngươi chớ tạo ra tham i ở hữu v phi hữu.

 

Thế Tn:

1068. Thế Tn lời đp lại:
Hỡi ny Dho-ta-ka,
Phm ng r biết g,
Cao, thấp, ngang, chặng giữa,
Sau khi được r biết,
Tham i ny ở đời,
Chớ tạo nn kht i
Với hữu v phi hữu.

(Kinh Tập, chương V)

Yaṃ kici sampajānāsī ti yaṃ kici sampajānāsi ājānāsi vijānāsi paṭivijānāsi paṭivijjhasī ti - yaṃ kici sampajānāsi. Dhotakāti bhagavā ti - Dhotakā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti - dhotakāti bhagavā. 

 

 

Uddhaṃ adho tiriyacāpi majjhe ti - Uddhan ti anāgataṃ, adho ti atītaṃ, tiriyacāpi majjhe ti paccuppannaṃ. Uddhan ti devaloko, adho ti apāyaloko, tiriyacāpi majjhe ti manussaloko. Athavā uddhan ti kusalā dhammā, adho ti akusalā dhammā, tiriyaṃ cāpi majjhe ti abyākatā dhammā. Uddhan ti arūpadhātu, adho ti kāmadhātu, tiriyacāpi majjhe ti rūpadhātu. Uddhan ti sukhā vedanā, adho ti dukkhā vedanā, tiriyacāpi majjhe ti adukkhamasukhā vedanā. Uddhan ti uddhaṃ pādatalā, adho ti adho kesamatthakā, tiriyacāpi majjhe ti vemajjhe ti - uddhaṃ adho tiriyacāpi majjhe.  

 

 

Etaṃ viditvā saṅgoti loke ti saṅgo eso lagganaṃ etaṃ bandhanaṃ etaṃ paḷibodho esoti atvā jānitvā tulayitvā tīrayitvā vibhāvayitvā vibhūtaṃ katvā ti - etaṃ viditvā saṅgoti loke.

 

 

Bhavābhavāya mākāsi taṇhan ti - Taṇhā ti rūpataṇhā saddataṇhā pe dhammataṇhā. Bhavābhāvāyā ti bhavābhavāya kammabhavāya punabbhavāya, kāmabhavāya kammabhavāya kāmabhavāya punabbhavāya, rūpabhavāya kammabhavāya rūpabhavāya punabbhavāya, arūpabhavāya kammabhavāya arūpabhavāya punabbhavāya, punappunabhavāya, punappunagatiyā punappunauppattiyā punappunapaṭisandhiyā punappunaattabhāvābhinibbattiyā taṇhaṃ mākāsi, mā janesi mā sajanesi mā nibbattesi mābhinibbattesi, pajaha vinodehi byantīkarohi anabhāvaṃ gamehī ti - bhavābhavāya mākāsi taṇhanti.

 

 

Tenāha bhagavā:

Yaṃ kici sampajānāsi (dhotakāti bhagavā)
uddhaṃ adho tiriyaṃ cāpi majjhe,
etaṃ viditvā saṅgoti loke
bhavābhavāya mākāsi taṇhan
ti.

 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:  

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Dhotaka,) bất cứ điều g m ngươi tự mnh nhận biết, ở bn trn, bn dưới, lun cả bề ngang v khoảng giữa, sau khi hiểu điều ny l sự quyến luyến ở thế gian, ngươi chớ tạo ra tham i ở hữu v phi hữu.

 

Saha gāthāpariyosānā pe Satthā me bhante bhagavā sāvakohamasmī ti.

 

Cng với lc kết thc cu kệ ngn, nt Bạch ngi, đức Thế Tn l bậc đạo sư của con, con l người đệ tử.

 

 

Dhotakasuttaniddeso pacamo.

 

 

Diễn Giải Kinh Dhotaka l thứ năm.

 

Trang 220:

 

Trang 221:

 
 

6. UPASĪVASUTTANIDDESO - DIỄN GIẢI KINH UPASĪVA

 

 

▪ 6 - 1

 

 

▪ 6 - 1

 

(VII) Cu hỏi của thanh nin Upasiva

Eko ahaṃ sakka, mahantamoghaṃ (iccāyasmā upasīvo)
anissito no visahāmi tārituṃ
ārammaṇaṃ brūhi samantacakkhu
yaṃ nissito oghamimaṃ tareyyaṃ.

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:) Thưa vị dng Sakya, một mnh con, khng nương tựa (nơi no), con khng c khả năng vượt qua dng lũ lớn. Thưa bậc Ton Nhn, xin ngi hy ni về đối tượng, được nương tựa vo nơi ấy, con c thể vượt qua dng lũ ny.

 

Upasiva:
1069. Tn giả U-pa-si-va:
Knh thưa bậc Thch tử,
Một mnh, khng y chỉ,
Con khng thể vượt khỏi,
Dng nước lớn mạnh ny,
Knh thưa bậc Biến nhn,
Hy ni cho sở duyn,
Y chỉ sở duyn ny,
C thể vượt qua khỏi,
Dng nước chảy mạnh ny.

(Kinh Tập, chương V)

Eko ahaṃ sakka mahantamoghan ti - Eko ti puggalo vā me dutiyo natthi, dhammo vā me dutiyo natthi, yaṃ vā puggalaṃ nissāya, dhammaṃ vā nissāya mahantaṃ kāmoghaṃ bhavoghaṃ diṭṭhoghaṃ avijjoghaṃ tareyyaṃ uttareyyaṃ patareyyaṃ samatikkameyyaṃ vītivatteyyan ti - eko. Sakkā ti sakko, bhagavā sakyakulā pabbajito tipi sakko. Athavā aḍḍho mahaddhano dhanavā tipi sakko. Tassimāni dhanāni, seyyathīdaṃ: saddhādhanaṃ sīladhanaṃ hiridhanaṃ ottappadhanaṃ sutadhanaṃ cāgadhanaṃ paādhanaṃ satipaṭṭhānadhanaṃ pe nibbānadhanaṃ, imehi anekehi dhanaratanehi aḍḍho mahaddhano dhanavā tipi sakko. Athavā sakko pahū visavī alamatto sūro vīro vikkanto abhīru acchambhī anutrāsī apalāyī pahīnabhayabheravo vigatalomahaṃso tipi sakko ti - eko ahaṃ sakka mahantamoghaṃ.

 
 

Iccāyasmā upasīvo ti - Iccā ti padasandhi pe. Āyasmā ti piyavacanaṃ pe. Upasīvo ti tassa brāhmaṇassa nāmaṃ pe abhilāpo ti - iccāyasmā upasīvo.

 
 

Anissito no visahāmi tāritun ti - Anissito ti puggalaṃ vā anissito, dhammaṃ vā anissito, no visahāmi, na ussahāmi, na sakkomi, na paṭibalo, mahantaṃ kāmoghaṃ bhavoghaṃ diṭṭhoghaṃ avijjoghaṃ tarituṃ uttarituṃ patarituṃ samatikkamituṃ vītivattitun ti - anissito no visahāmi tārituṃ.
 

 

Trang 222:

 

Trang 223:

 

Ārammaṇaṃ brūhi samantacakkhū ti - Ārammaṇan ti ālambanaṃ nissayaṃ upanissayaṃ. Brūhī ti ācikkhāhi desehi paapehi paṭṭhapehi vivarāhi vibhajāhi uttānīkarohi pakāsehi. Samantacakkhū ti samantacakkhu vuccati sabbautaāṇaṃ, bhagavā tena sabbautaāṇena upeto samupeto upagato samupagato upapanno sampanno samannāgato.

 
 

Na tassa addiṭṭhamidhatthi kici
atho aviātamajānitabbaṃ,
sabbaṃ abhiāsi yadatthi neyyaṃ
tathāgato tena samantacakkhū
ti.


- ārammaṇaṃ brūhi samantacakkhu.

 

2. Đối với Ngi, khng c bất cứ điều g ở nơi đy l khng được nhn thấy, khng được nhận thức, hoặc khng thể biết được. Điều no c thể biết được, Ngi đ biết r tất cả, v thế đức Như Lai l bậc Ton Nhn.

 

- Thưa bậc Ton Nhn, xin ngi hy ni về đối tượng l như thế.

 

Yaṃ nissito oghamimaṃ tareyyan ti - Yaṃ nissito ti yaṃ puggalaṃ vā nissito, dhammaṃ vā nissito, mahantaṃ kāmoghaṃ bhavoghaṃ diṭṭhoghaṃ avijjoghaṃ tareyyaṃ uttareyyaṃ patareyyaṃ samatikkameyyaṃ vītivatteyyan ti - yaṃ nissito oghamimaṃ tareyyaṃ.

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Eko ahaṃ sakka mahantamoghaṃ (iccāyasmā upasīvo)
anissito no visahāmi tārituṃ
ārammaṇaṃ brūhi samantacakkhu
yaṃ nissito oghamimaṃ tareyyan
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:) Thưa vị dng Sakya, một mnh con, khng nương tựa (nơi no), con khng c khả năng vượt qua dng lũ lớn. Thưa bậc Ton Nhn, xin ngi hy ni về đối tượng, được nương tựa vo nơi ấy, con c thể vượt qua dng lũ ny.

 

 

▪ 6 - 2

 

 

▪ 6 - 2

 

Ākicaaṃ pekkhamāno satīmā (upasīvāti bhagavā)
natthīti nissāya tarassu oghaṃ
kāme pahāya virato kathāhi
taṇhakkhayaṃ nattamahābhipassa.

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) trong khi xem xt về V Sở Hữu Xứ, c niệm, nương tựa vo ( niệm) khng c g, ngươi hy vượt qua dng lũ. Sau khi dứt bỏ cc dục, đ xa lnh hẳn cc điều nghi hoặc, ngươi hy qun st sự cạn kiệt của tham i, đm v ngy.

 

Thế Tn:
1070. y lời dạy Thế Tn:
Ny U-pa-si-va,
Biết gn giữ chnh niệm,
Khng mong đợi vật g,
ng sẽ vượt bộc lưu,
Nương tựa: "khng c g ",
Ngy đm ngươi nhận thấy,
oạn dục, ly nghi ngờ,
i diệt l Niết-bn.

(Kinh Tập, chương V)

Ākicaaṃ pekkhamāno satīmā ti so brāhmaṇo pakatiyā ākicaāyatanasamāpattilābhī santaṃ yeva nissayaṃ na jānāti ayaṃ me nissayo ti. Tassa bhagavā nissayaṃ ca ācikkhati, uttarica niyyānapathaṃ. Ākicaāyatanasamāpattiṃ sato samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā tattha jāte cittacetasike dhamme aniccato pekkhamāno dukkhato rogato gaṇḍato sallato aghato ābādhato parato palokato ītito uppaddavato bhayato upassaggato calato pabhaṅguto addhuvato atāṇato alenato asaraṇato
 

 

Trang 224:

 

Trang 225:

 

asaraṇībhūtato rittato tucchato suato anattato ādīnavato viparināmadhammato asārakato aghamūlato vadhakato vibhavato sāsavato saṅkhatato mārāmisato jātidhammato jarādhammato vyādhidhammato maraṇadhammato sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammato saṅkilesikadhammato samudayadhammato atthaṅgamato assādato ādīnavato nissaraṇato pekkhamāno dakkhamāno olokayamāno nijjhāyamāno upaparikkhamāno. Satimā ti yā sati anussati paṭissati pe sammāsati, ayaṃ vuccati sati. Imāya satiyā upeto hoti pe samannāgato, so vuccati satimā ti - ākicaaṃ pekkhamāno satīmā.

 
 

Upasīvāti bhagavā ti - Upasīvā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti - upasīvāti bhagavā.

 
 

Natthīti nissāya tarassu oghan ti - Natthi kicī ti ākicaāyatanasamāpatti. Kiṃkāraṇā natthi kicī ti ākicaāyatanasamāpatti. Viāṇacāyatanasamāpattiṃ sato samāpajjitvā tato vuṭṭhahitvā taeva viāṇaṃ abhāveti vyabhāveti antaradhāpeti natthi kicī ti passati, taṃkāraṇā natthi kicī ti ākicaāyatanasamāpatti, taṃ nissāya upanissāya ālambanaṃ karitvā kāmoghaṃ bhavoghaṃ diṭṭhoghaṃ avijjoghaṃ tarassu uttarassu patarassu samatikkamassu vītivattassū ti - natthīti nissāya tarassu oghaṃ.

 
 

Kāme pahāya virato kathāhī ti - Kāmā ti uddānato dve kāmā: vatthukāmā ca kilesakāmā ca. pe Ime vuccanti vatthukāmā. pe Ime vuccanti kilesakāmā. Kāme pahāyā ti vatthukāme parijānitvā kilesakāme pahāya pajahitvā vinodetvā byantīkaritvā anabhāvaṃ gametvā ti - kāme pahāya. Virato kathāhī ti kathaṃkathā vuccati vicikicchā, dukkhe kaṅkhā, pe thambhitattaṃ cittassa manovilekho. Kathaṃkathāya ārato virato paṭivirato nikkhanto nissaṭo vippayutto visaṃyutto vimariyādīkatena cetasā viharatī ti - evampi virato kathāhi. Athavā dvattiṃsāya tiracchānakathāya ārato virato paṭivirato nikkhanto nissaṭo vippayutto visaṃyutto vimariyādīkatena cetasā viharatī ti - evampi virato kathāhī ti - kāme pahāya virato kathāhi.
 

 

Trang 226:

 

Trang 227:

 

Taṇhakkhayaṃ nattamahābhipassā ti - Taṇhā ti rūpataṇhā, pe dhammataṇhā. Nattaṃ vuccati ratti, aho ti divaso, rattica divā ca taṇhakkhayaṃ rāgakkhayaṃ dosakkhayaṃ mohakkhayaṃ gatikkhayaṃ upapattikkhayaṃ paṭisandhikkhayaṃ bhavakkhayaṃ saṃsārakkhayaṃ vaṭṭakkhayaṃ passa, abhipassa dakkha olokaya nijjhāya upaparikkhā ti - taṇhakkhayaṃ nattamahābhipassa.

 
 

Tenāha bhagavā:

Ākicaaṃ pekkhamāno satīmā (upasīvāti bhagavā)
natthīti nissāya tarassu oghaṃ,
kāme pahāya virato kathāhi
taṇhakkhayaṃ nattamahābhipassā
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) trong khi xem xt về V Sở Hữu Xứ, c niệm, nương tựa vo ( niệm) khng c g, ngươi hy vượt qua dng lũ. Sau khi dứt bỏ cc dục, đ xa lnh hẳn cc điều nghi hoặc, ngươi hy qun st sự cạn kiệt của tham i, đm v ngy.

 

 

▪ 6 - 3

 

 

▪ 6 - 3

 

Sabbesu kāmesu yo vītarāgo (iccāyasmā upasīvo)
ākicaaṃ nissito hitvamaaṃ
saāvimokkhe paramedhimutto
tiṭṭhe nu so tattha anānuyāyī.

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:): Vị no đ xa la sự luyến i ở tất cả cc dục, đ nương tựa vo V Sở Hữu Xứ sau khi từ bỏ php (chứng đắc) khc,[1] đ thin về sự giải-thot-do-tưởng cao nhất, phải chăng vị ấy c thể trụ lại ở nơi ấy, khng đi tiếp nữa?


[1] Php (chứng đắc) khc: ni đến su loại chứng đắc thấp hơn (SnA. ii, 593-594), tức l sự chứng đắc bốn tầng thiền Sắc Giới v hai tầng thiền Khng V Bin Xứ v Thức V Bin Xứ thuộc V Sắc Giới (ND).

 

Upasiva:
1071. U-pa-si-va ni:
Ai l người ly tham,
ối với tất cả dục,
Y chỉ khng c g,
Từ bỏ mọi g khc,
ược giải thot hon ton,
Tưởng giải thot tối thượng,
Tại đấy vị ấy tr,
Khng tiếp tục đi tới.

(Kinh Tập, chương V)

Sabbesu kāmesu yo vītarāgo ti - Sabbesū ti sabbena sabbaṃ sabbathā sabbaṃ asesaṃ nissesaṃ pariyādiyanavacanametaṃ sabbesū ti. Kāmesū ti - Kāmā ti uddānato dve kāmā: vatthukāmā ca kilesakāmā ca. pe. Ime vuccanti vatthukāmā. pe Ime vuccanti kilesakāmā. Sabbesu kāmesu yo vītarāgo ti sabbesu kāmesu yo vītarāgo vigatarāgo cattarāgo vantarāgo muttarāgo pahīnarāgo paṭinissaṭṭharāgo vikkhambhanato ti - sabbesu kāmesu yo vītarāgo.

 
 

Iccāyasmā upasīvo ti - Iccā ti padasandhi pe. Āyasmā ti piyavacanaṃ pe. Upasīvo ti tassa brāhmaṇassa nāmaṃ pe abhilāpo ti - iccāyasmā upasīvo.

 

 

Ākicaaṃ nissito hitvamaan ti heṭṭhimā cha samāpattiyo hitvā cajitvā pariccajitvā atikkamitvā samatikkamitvā vītivattitvā ākicaāyatanasamāpattiṃ nissito assito allīno upagato samupagato ajjhosito adhimutto ti - ākicaaṃ nissito hitva maaṃ.
 

 

Trang 228:

 

Trang 229:

 

Saāvimokkhe paramedhimutto ti saāvimokkhā vuccanti sattasaāsamāpattiyo, yāvatā saāsamāpattī, tāsaṃ ākicaāyatanasamāpattivimokkho aggo ca seṭṭho ca viseṭṭho ca pāmokkho ca uttamo ca pavaro ca, parame agge seṭṭhe viseṭṭhe pāmokkhe uttame pavare adhimuttivimokkhena adhimutto tatrādhimutto [tadadhimutto ] taccarito tabbahulo taggaruko tanninno tappoṇo tappabbhāro tadadhimutto tadadhipateyyo ti - saāvimokkhe paramedhimutto.

 

 

Tiṭṭhe nu so tattha anānuyāyī ti - Tiṭṭhe nū ti saṃsayapucchā vimatipucchā dveḷhakapucchā anekaṃsapucchā. evaṃ nu kho na nu kho kinnu kho kathannu kho ti - tiṭṭhe nu. Tatthā ti ākicaāyatane. Anānuyāyī ti anānuyāyī aviccamāno, avigacchamāno anantaradhāyamāno aparihāyamāno. Athavā arajjamāno adussamāno amuyhamāno akilissamāno ti - tiṭṭhe nu so tattha anānuyāyī.

 
 

Tenāha so brāhmaṇo:

Sabbesu kāmesu yo vītarāgo (iccāyasmā upasīvo)
ākicaaṃ nissito hitvamaaṃ,
saāvimokkhe paramedhimutto
tiṭṭhe nu so tattha anānuyāyī
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:): Vị no đ xa la sự luyến i ở tất cả cc dục, đ nương tựa vo V Sở Hữu Xứ sau khi từ bỏ php (chứng đắc) khc, đ thin về sự giải-thot-do-tưởng cao nhất, phải chăng vị ấy c thể trụ lại ở nơi ấy, khng đi tiếp nữa?

 

 

▪ 6 - 4

 

 

▪ 6 - 4

 

Sabbesu kāmesu yo vītarāgo (upasīvāti bhagavā)
ākicaaṃ nissito hitvamaaṃ,
saāvimokkhe paramedhimutto
tiṭṭheyya so tattha anānuyāyī.

 
 

Thế Tn:
1072. Thế Tn ni như sau:
Ny U-pa-si-va,
Ai hon ton ly tham,
ối với tất cả dục,
Y chỉ khng c g,
Từ bỏ mọi g khc,
ược giải thot hon ton,
Tương giải thot tối thượng,
Tại đấy, vị ấy tr,
Khng tiếp tục đi tới.

(Kinh Tập, chương V)

Sabbesu kāmesu so vītarāgo ti - Sabbesū ti sabbena sabbaṃ sabbathā sabbaṃ asesaṃ nissesaṃ pariyādiyanavacanametaṃ sabbesū ti. Kāmesū ti - Kāmā ti uddānato dve kāmā: vatthukāmā ca kilesakāmā ca. pe. Ime vuccanti vatthukāmā. pe Ime vuccanti kilesakāmā. Sabbesu kāmesu yo vītarāgo ti sabbesu kāmesu yo vītarāgo pe paṭinissaṭṭharāgo vikkhambhanato ti - sabbesu kāmesu yo vītarāgo.
 

 

Trang 230:

 

Trang 231:

 

Upasīvāti bhagavā ti - Upasīvā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti - upasīvāti bhagavā.

 
 

Ākicaaṃ nissito hitvamaan ti heṭṭhimā cha samāpattiyo hitvā cajitvā pariccajitvā atikkamitvā samatikkamitvā vītivattitvā ākicaāyatanasamāpattiṃ nissito assito allīno upagato samupagato ajjhosito adhimutto ti - ākicaaṃ nissito hitvamaaṃ.

 
 

Saāvimokkhe paramedhimutto ti saāvimokkhā vuccanti sattasaāsamāpattiyo, yāvatā saāsamāpattī tāsaṃ ākicaāyatanasamāpattivimokkho aggo ca seṭṭho ca viseṭṭho ca pāmokkho ca uttamo ca pavaro ca, parame agge seṭṭhe viseṭṭhe pāmokkhe uttame pavare adhimuttivimokkhenādhimutto tatrādhimutto tadadhimutto pe tadadhipateyyo ti - saāvimokkhe paramedhimutto.

 
 

Tiṭṭheyya so tattha anānuyāyī ti - Tiṭṭheyyā ti tiṭṭheyya saṭṭhikappasahassāni. Tatthā ti ākicaāyatane. Anānuyāyī ti anānuyāyī aviccamāno avigacchamāno anantaradhāyamāno aparihāyamāno. Athavā arajjamāno adussamāno amuyhamāno akilissamāno ti - tiṭṭheyya so tattha anānuyāyī.

 
 

Tenāha bhagavā:

Sabbesu kāmesu yo vītarāgo (upasīvāti bhagavā)
ākicaaṃ nissito hitvamaaṃ,
saāvimokkhe paramedhimutto
tiṭṭheyya so tattha anānuyāyī
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) vị no đ xa la sự luyến i ở tất cả cc dục, đ nương tựa vo V Sở Hữu Xứ sau khi từ bỏ php (chứng đắc) khc, đ thin về sự giải-thot-do-tưởng cao nhất, vị ấy c thể trụ lại ở nơi ấy, khng đi tiếp nữa.

 

Trang 232:

 

Trang 233:

 

 

▪ 6 - 5

 

 

▪ 6 - 5

 

Tiṭṭhe ce so tattha anānuyāyī
pūgampi vassānaṃ samantacakkhu,
tattheva so sītisiyā vimutto
cavetha viāṇaṃ tathāvidhassa.

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:) Nếu vị ấy trụ lại ở nơi ấy, khng đi tiếp nữa, thậm ch một số năm, thưa bậc Ton Nhn, ngay tại chỗ ấy, vị ấy c thể c sự mt mẻ, được giải thot, c phải thức của vị thuộc hạng như thế ấy c thể diệt tắt?

 

Upasiva:
1073. Nếu vị ấy tại đấy,
An tr khng đi tiếp,
Trong một số nhiều năm,
i bậc c biến nhn!
Nếu vị ấy tại đấy,
ược mt lạnh giải thot,
Với vị được như vậy,
Cn c thức hay khng?

(Kinh Tập, chương V)

Tiṭṭhe ce so tattha anānuyāyī ti sace so tiṭṭheyya saṭṭhikappasahassāni. Tatthā ti ākicaāyatane. Anānuyāyī ti anānuyāyī aviccamāno avigacchamāno anantaradhāyamāno aparihāyamāno. Athavā arajjamāno adussamāno amuyhamāno akilissamāno ti - tiṭṭhe ce so tattha anānuyāyī.

 
 

Pūgampi vassānaṃ samantacakkhū ti - Pūgampi vassānan ti pūgampi vassānaṃ bahūni vassāni bahūni vassasatāni bahūni vassasahassāni bahūni vassasatasahassāni bahūni kappāni bahūni kappasatāni bahūni kappasahassāni bahūni kappasatasahassāni. Samantacakkhū ti samantacakkhu vuccati sabbautaāṇaṃ, pe tathāgato tena samantacakkhū ti - pūgampi vassānaṃ samantacakkhu.

 
 

Tattheva so sītisiyā vimutto cavetha viāṇaṃ tathāvidhassā ti tattheva so sītībhāvamanuppatto nicco dhuvo sassato aviparināmadhammo sassatisamaṃ tatheva tiṭṭheyya. Athavā tassa viāṇaṃ caveyya ucchijjeyya nasseyya vinasseyya na bhaveyya punabbhavapaṭisandhiviāṇaṃ nibbatteyya kāmadhātuyā vā rūpadhātuyā vā arūpadhātuyā vā ti ākicaāyatanaṃ samāpannassa sassataca ucchedaca pucchati udāhu tattheva anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyeyya. Athavā tassa viāṇaṃ caveyya, puna paṭisandhiviāṇaṃ nibbatteyya kāmadhātuyā vā rūpadhātuyā vā arūpadhātuyā vā ti ākicaāyatanaṃ upapannassa parinibbānaca paṭisandhica pucchati. Tathāvidhassā ti tathāvidhassa tādisassa tassaṇṭhitassa tappakārassa tappaṭibhāgassa ākicaāyatanaṃ upapannassā ti - tattheva so sītisiyā vimutto cavetha viāṇaṃ tathāvidhassa.

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Tiṭṭhe ce so tattha anānuyāyī
pūgampi vassānaṃ samantacakkhu,
tattheva so sītisiyā vimutto
cavetha viāṇaṃ tathāvidhassā
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

(Tn giả Upasīva ni rằng:) Nếu vị ấy trụ lại ở nơi ấy, khng đi tiếp nữa, thậm ch một số năm, thưa bậc Ton Nhn, ngay tại chỗ ấy, vị ấy c thể c sự mt mẻ, được giải thot, c phải thức của vị thuộc hạng như thế ấy c thể diệt tắt?

 

Trang 234:

 

Trang 235:

 

 

▪ 6 - 6

 

 

▪ 6 - 6

 

Acci yathā vātavegena khittā (upasīvāti bhagavā)
atthaṃ paleti na upeti saṅkhaṃ
evaṃ munī nāmakāyā vimutto
atthaṃ paleti na upeti saṅkhaṃ.

 
 

Thế Tn:
1074. y lời Thế Tn ni:
Hỡi U-pa-si-va!
Cũng giống như ngọn lửa,
Bị sức gi mạnh thổi,
i đến chỗ tận cng,
Khng c thể ước lượng,
Cũng vậy, vị ẩn sĩ,
ược giải thot danh thn,
i đến chỗ tận cng,
Khng c thể ước lượng.

(Kinh Tập, chương V)

Acci yathā vātavegena khittā ti - Acci vuccati jālasikhā. Vātā ti puratthimā vātā, pacchimā vātā, uttarā vātā, dakkhiṇā vātā, sarajā vātā, arajā vātā, sītā vātā, uṇhā vātā, parittā vātā, adhimattā vātā, kāḷavātā, verambhavātā, pakkhavātā, supaṇṇavātā, tālapaṇṇavātā, vidhūpanavātā. Vātavegena khittā ti vātavegena khittā ukkhittā nunnā panunnā khambhitā vikkhambhitā ti - acci yathā vātavegena khittā. Upasīvāti bhagavā ti - Upasīvā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti upasīvāti bhagavā.

 
 

Atthaṃ paleti na upeti saṅkhan ti - Atthaṃ paletī ti atthaṃ paleti, atthaṃ gameti, atthaṃ gacchati, nirujjhati, vūpasamati, paṭippassambhati. Na upeti saṅkhan ti saṅkhaṃ na upeti, uddesaṃ na upeti, gaṇanaṃ na upeti, paṇṇattiṃ na upeti, puratthimaṃ vā disaṃ gato, pacchimaṃ vā disaṃ gato, uttaraṃ vā disaṃ gato, dakkhiṇaṃ vā disaṃ gato, uddhaṃ vā gato, adho vā gato, tiriyaṃ vā gato, vidisaṃ vā gatoti so hetu natthi, paccayo natthi, kāraṇaṃ natthi yena saṅkhaṃ gaccheyyā ti - atthaṃ paleti na upeti saṅkhaṃ.

 

 

Evaṃ munī nāmakāyā vimutto ti - Evan ti opammasampaṭipādanaṃ. Munī ti monaṃ vuccati āṇaṃ, pe saṅgajālamaticca so muni. Nāmakāyā vimutto ti so muni pakatiyā pubbeva rūpakāyā vimutto, tadaṅgasamatikkamā vikkhambhanappahānena pahīno, tassa munino bhavantaṃ āgamma cattāro ariyamaggā paṭiladdhā honti, catunnaṃ ariyamaggānaṃ paṭiladdhattā nāmakāyo ca rūpakāyo ca pariātā honti, nāmakāyassa ca rūpakāyassa ca pariātattā nāmakāyā ca rūpakāyā ca mutto vimutto suvimutto accantaṃ anupādāvimokkhenā ti - evaṃ munī nāmākāyā vimutto.
 

 

Trang 236:

 

Trang 237:

 

Atthaṃ paleti na upeti saṅkhan ti - Atthaṃ paletī ti anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbāyati. Na upeti saṅkhan ti anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbuto saṅkhaṃ na upeti, uddesaṃ na upeti, gaṇanaṃ na upeti, paṇṇattiṃ na upeti, khattiyoti vā brāhmaṇoti vā vessoti vā suddoti vā gahaṭṭhoti vā pabbajitoti vā devoti vā manussoti vā rūpīti vā arūpīti vā saīti vā asaīti vā nevasaīnāsaīti vā so hetu natthi, paccayo natthi, kāraṇaṃ natthi, yena saṅkhaṃ gaccheyyā ti - atthaṃ paleti na upeti saṅkhaṃ.

 

 

Tenāha bhagavā:

Acci yathā vātavegena khittā (upasīvāti bhagavā)
atthaṃ paleti na upeti saṅkhaṃ,
evaṃ munī nāmakāyā vimutto
atthaṃ paleti na upeti saṅkhan
ti.
 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) giống như ngọn lửa đ bị dập tắt bởi lực đẩy của ln gi, thời đi đến sự chấm dứt, khng đạt đến danh xưng; tương tự như vậy, vị hiền tr đ được giải thot khỏi danh thn thời đi đến sự chấm dứt, khng đạt đến danh xưng.

 

 

▪ 6 - 7

 

 

▪ 6 - 7

 

Atthaṃ gato so uda vā so natthi
udāhu ve sassatiyā arogo,
taṃ me munī sādhu viyākarohi
tathā hi te vidito esa dhammo.

 

C phải vị ấy đi đến sự chấm dứt hay vị ấy khng c (hiện hữu), hay l vị ấy thật sự ở vo trạng thi trường tồn, v bệnh? Thưa bậc hiền tr, xin ngi hy giải thch tường tận điều ấy cho con, bởi v php ny đ được ngi biết đng theo bản thể.

 

Upasiva:
1075. Vị đi đến tận cng,
C phải khng hiện hữu,
Hai vị ấy thường hằng,
ạt được sự khng bệnh,
Lnh thay, bậc ẩn sĩ,
Hy trả lời cho con,
C vậy, con hiểu được,
Php như thật Ngi giảng.

(Kinh Tập, chương V)

Atthaṃ gato so uda vā so natthī ti so atthaṃ gato udāhu natthi, so niruddho ucchinno vinaṭṭho ti - atthaṃ gato so uda vā so natthi.

 

 

Udāhu ve sassatiyā arogo ti udāhu nicco dhuvo sassato aviparināmadhammo sassatisamaṃ tatheva tiṭṭheyyā ti - udāhu ve sassatiyā arogo.

 

 

Taṃ me munī sādhu viyākarohī ti - Tan ti yaṃ pucchāmi, yaṃ yācāmi, yaṃ ajjhesāmi, yaṃ pasādemi. Munī ti monaṃ vuccati āṇaṃ, pe saṅgajālamaticca so muni. Sādhu viyākarohī ti sādhu ācikkhāhi desehi paapehi paṭṭhapehi vivarāhi vibhajāhi uttānīkarohi pakāsehī ti - taṃ me munī sādhu viyākarohi.
 

 

Trang 238:

 

Trang 239:

 

Tathā hi te vidito esa dhammo ti tathā hi te vidito tulito tīrito vibhūto vibhāvito esa dhammo ti - tathā hi te vidito esa dhammo.

 

 

Tenāha so brāhmaṇo:

Atthaṃ gato so uda vā so natthi
udāhu ve sassatiyā arogo,
taṃ me munī sādhu viyākarohi
tathā hi te vidito esa dhammo
ti.
 

V thế, vị B-la-mn ấy đ ni rằng:

 

C phải vị ấy đi đến sự chấm dứt hay vị ấy khng c (hiện hữu), hay l vị ấy thật sự ở vo trạng thi trường tồn, v bệnh? Thưa bậc hiền tr, xin ngi hy giải thch tường tận điều ấy cho con, bởi v php ny đ được ngi biết đng theo bản thể.

 

 

▪ 6 - 8

 

 

▪ 6 - 8

 

Atthaṃ gatassa na pamāṇamatthi (upasīvāti bhagavā)
yena naṃ vajju taṃ tassa natthi,
sabbesu dhammesu samūhatesu
samūhatā vādapathāpi sabbe.

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) đối với vị đ đi đến sự chấm dứt, th khng c sự ước lượng. Với điều no người ta c thể ni về vị ấy, th điều ấy khng cn c đối với vị ấy. Khi tất cả cc php đ được bứng ln hon ton, ngay cả đường lối của lời ni cũng được bứng ln hon ton.

 

Thế Tn:
1076. Thế Tn ni như sau:
Hỡi U-pa-si-va,
Người đi đến tận cng,
Khng thể cn ước lượng,
Với g, ni đến n,
Khng cn c ci ấy,
Khi tất cả cc php,
được nhổ hẳn ln,
Mọi con đường ni ph,
ược nhổ ln sạch hết.

(Kinh Tập, chương V)

Atthaṃ gatassa na pamāṇamatthī ti - Atthaṃ gatassā ti anupādisesāya nibbānadhātuyā parinibbutassa rūpapamāṇaṃ natthi, vedanāpamāṇaṃ natthi, saāpamāṇaṃ natthi, saṅkhārapamāṇaṃ natthi, viāṇapamāṇaṃ natthi. Natthi na santi na saṃvijjati nūpalabbhati pahīnaṃ samucchinnaṃ vūpasantaṃ paṭippassaddhaṃ abhabbuppattikaṃ āṇagginā daḍḍhan ti - atthaṃ gatassa na pamāṇamatthi. Upasīvāti bhagavā ti - Upasīvā ti bhagavā taṃ brāhmaṇaṃ nāmena ālapati. Bhagavā ti gāravādhivacanametaṃ pe sacchikā paatti, yadidaṃ bhagavā ti upasīvāti bhagavā.

 
 

Yena naṃ vajju taṃ tassa natthī ti yena rāgena vadeyyuṃ, yena dosena vadeyyuṃ, yena mohena vadeyyuṃ, yena mānena vadeyyuṃ, yāya diṭṭhiyā vadeyyuṃ, yena uddhaccena vadeyyuṃ, yāya vicikicchāya vadeyyuṃ, yehi anusayehi vadeyyuṃ, rattoti vā duṭṭhoti vā mūḷhoti vā vinibaddhoti vā parāmaṭṭhoti vā vikkhepagatoti vā aniṭṭhaṅgatoti vā thāmagatoti vā te abhisaṅkhārā pahīnā, abhisaṅkhārānaṃ pahīnattā gatiyā yena vadeyyuṃ nerayikoti vā tiracchānayonikoti vā pettivisayikoti vā manussoti vā devoti vā rūpīti vā arūpīti vā saīti vā asaīti vā nevasaīnāsaīti vā so hetu natthi, paccayo natthi, kāraṇaṃ natthi, yena vadeyyuṃ katheyyuṃ bhaṇeyyuṃ dīpeyyuṃ vohareyyun ti - yena naṃ vajju taṃ tassa natthi.
 

 

Trang 240:

 

Trang 241:

 

Sabbesu dhammesu samūhatesū ti sabbesu dhammesu sabbesu khandhesu sabbesu āyatanesu sabbesu dhātusu sabbāsu gatisu sabbāsu upapattisu sabbāsu paṭisandhisu sabbesu bhavesu sabbesu saṃsāresu sabbesu vaṭṭesu ūhatesu samūhatesu uddhatesu samuddhatesu uppāṭitesu samuppāṭitesu pahīnesu samucchinnesu vūpasantesu paṭippassaddhesu abhabbuppattikesu āṇagginā daḍḍhesū ti - sabbesu dhammesu samūhatesu.

 
 

Samūhatā vādapathāpi sabbe ti vādapathā vuccanti kilesā ca khandhā ca abhisaṅkhārā ca, tassa vādā ca vādapathā ca adhivacanāni ca adhivacanapathā ca niruttī ca niruttipathā ca paattī ca paattipathā ca ūhatā samūhatā uddhatā samuddhatā uppāṭitā samuppāṭitā pahīnā samucchinnā vūpasantā paṭippassaddhā abhabbuppattikā āṇagginā daḍḍhā ti - samūhatā vādapathāpi sabbe.

 
 

Tenāha bhagavā:

Atthaṃ gatassa na pamāṇamatthi (upasīvāti bhagavā)
yena naṃ vajju taṃ tassa natthi,
sabbesu dhammesu samūhatesu
samūhatā vādapathāpi sabbe
ti.

 

V thế, đức Thế Tn đ ni rằng:

 

(Đức Thế Tn ni: Ny Upasīva,) đối với vị đ đi đến sự chấm dứt, th khng c sự ước lượng. Với điều no người ta c thể ni về vị ấy, th điều ấy khng cn c đối với vị ấy. Khi tất cả cc php đ được bứng ln hon ton, ngay cả đường lối của lời ni cũng được bứng ln hon ton.

 

Saha gāthāpariyosānā pe pajaliko namassamāno nisinno hoti: Satthā me bhante bhagavā sāvakohamasmī ti.
 

Cng với lc kết thc cu kệ ngn, nt (vị ấy) đ ngồi xuống, chắp tay ln, ci lạy đức Thế Tn (ni rằng): Bạch ngi, đức Thế Tn l bậc đạo sư của con, con l người đệ tử.

 

 

Upasīvasuttaniddeso chaṭṭho.

 

 

Diễn Giải Kinh Upasīva l thứ su.

 

<Trang Trước>

<Trang Kế>

 

<Mục Lục Mahāniddesa>

<Đầu Trang>